اخبار نقض حقوق بشر در ایران VVMIran e.V Vereingung zur Verteigung der Menschenrechte im Iran e.V

Thursday, 29 January 2026

آن‌ها به درمان هم شلیک می‌کنند؛ بازداشت و اتهام‌های سنگین به‌دلیل رسیدگی پزشکی به معترضانرضا اکوانیانرضا اکوانیانایران‌اینترنشنال۲۰ ساعت پیشبه‌روزرسانی: ۰۲:۱۷ (گرینویچ)

جمهوری‌اسلامی هم‌زمان با کشتار بی‌سابقه ده‌ها هزار معترض و تشدید سرکوب جامعه، با راه‌انداختن کارزار امنیتی گسترده‌ای علیه کادر درمانی، شماری از آنان را که به معترضان مجروح رسیدگی کرده‌اند بازداشت‌ نموده و اتهاماتی به آنان زده که می‌تواند به احکام شدید، از جمله اعدام، منجر شود.

بر اساس گزارش‌های منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی، منابع حقوق‌بشری و پیام‌های رسیده به ایران‌اینترنشنال، در هفته‌های گذشته ده‌ها پزشک، پرستار، کارمند بخش بهداشت و درمان و امدادگر داوطلب به دلیل ارائه خدمات درمانی به معترضان مجروح یا مستندسازی جراحات آنان بازداشت یا ناپدید شده‌اند.

در میان این افراد، نام‌هایی چون احسان احمدی، سبحان اسماعیل‌دوست، غزل امیدی، بابک پورامین، صابر دهقان، علیرضا رضایی، آمنه سلیمانی، عبدالرضا حسینی، فریبا حسینی، احمد خسروی، شمسی عباس‌علیزاده، علیرضا گلچینی، حسین کرمی، مهدی کوهساری و فرهاد نادعلی مطرح شده است.

علاوه بر این‌ها، نام علی فاخر، پرستار بازنشسته، متین مرادیان، عضو کادر درمان و خسرو مینایی به‌عنوان امدادگر داوطلب، در فهرست افراد بازداشت‌شده قرار دارند.

برخی گزارش‌ها حاکی است سرکوب تنها متوجه پزشکان نبوده، بلکه طیفی از کادر درمان، امدادگران و حتی اعضای خانواده آن‌ها را دربر گرفته است.

مژگان کاظمی از جمله افرادی است که در ارتباط با فعالیت‌های درمانی همسرش بازداشت شده است. در همین چارچوب، گزارش شده است زهرا حیدرپور، مادر سبحان اسماعیل‌دوست نیز بازداشت و به زندان لاکان رشت منتقل شده است.

خانواده معترضان بازداشت‌شده برای نجات جان عزیزانشان چه باید بکنند؟
خانواده معترضان بازداشت‌شده برای نجات جان عزیزانشان چه باید بکنند؟
بنا بر این گزارش‌ها، افراد یادشده نه به‌دلیل مشارکت در اعتراضات، بلکه به‌دلیل رسیدگی پزشکی به معترضان مجروح، اعتراض به حضور نیروهای مسلح در مراکز درمانی یا مستندسازی جراحات بازداشت شده‌اند.

کادر درمانی در خطر اعدام

در روزهای اخیر، دادخواست‌ها و هشدارهایی درباره خطر اعدام پزشکان بازداشت‌شده منتشر شده است.

بر اساس این گزارش‌ها، پزشکانی که در شهرهایی چون قزوین، رشت، تبریز، مشهد و گرگان به درمان مجروحان پرداخته‌اند، بازداشت یا ناپدید شده‌اند و خانواده‌هایشان تحت فشار قرار گرفته‌اند تا درباره وضعیت آن‌ها سکوت کنند.

در این فهرست از علیرضا گلچینی در قزوین، متین مرادیان در مشهد، مهدی کوهساری در تبریز، بابک پورامین در مشهد، فرهاد نادعلی در گرگان و سبحان اسماعیل‌دوست در لاهیجان نام برده شده است.

نیما گلچینی، پسرعموی علیرضا گلچینی، اعلام کرد این پزشک به دلیل کمک به مجروحان اعتراضات ۱۸ و ۱۹ دی ابتدا در قزوین بازداشت و سپس به تهران منتقل شده و از زمان انتقال، خانواده هیچ دسترسی یا اطلاعی از وضعیت او ندارند.

او گفت ماموران امنیتی هنگام بازداشت با ضرب‌وشتم شدید باعث شکستگی دنده‌های این پزشک شده‌اند و اتهام امنیتی به او نسبت داده شده است.

او افزود علیرضا گلچینی پیش‌تر نیز در سال ۱۴۰۱ به دلیل کمک به مجروحان جنبش «زن، زندگی، آزادی» از بیمارستان تامین اجتماعی قزوین اخراج شده و مدتی اجازه اشتغال نداشته است.

مجموعه این گزارش‌ها نگرانی‌ها درباره صدور احکام سنگین علیه اعضای کادر درمان را تشدید کرده است؛ افرادی که بنا بر سوگند حرفه‌ای، اصول اخلاق پزشکی و وظیفه انسانی خود به نجات جان مجروحان پرداخته‌اند.

فعالان حقوق بشر هشدار داده‌اند تداوم این روند، نه‌تنها جان پزشکان و امدادگران بازداشت‌شده، بلکه حق دسترسی به درمان و امنیت بیماران را نیز به‌طور جدی تهدید می‌کند.

بیمارستان‌ها؛ از پناه درمان تا بازوی سرکوب

در روزهای پس از اعتراضات، بیمارستان‌ها و مراکز درمانی در شماری از شهرهای ایران نه‌تنها به محل امن درمان تبدیل نشدند، بلکه به گفته شاهدان و منابع میدانی، تحت کنترل نیروهای امنیتی قرار گرفتند.

هم‌زمان، پزشکان و پرستارانی که به درمان معترضان زخمی پرداخته بودند، با بازداشت، تهدید، ممنوع‌الخروجی و فشارهای مستقیم امنیتی مواجه شدند؛ روندی که نهادهای حقوق بشری آن را تلاشی سازمان‌یافته برای جلوگیری از درمان، مستندسازی جراحات و حذف شاهدان سرکوب توصیف می‌کنند.

اطلاعات رسیده به ایران‌اینترنشنال نشان می‌دهد این فشارها محدود به یک شهر یا یک مرکز درمانی نبوده و از تهران و مشهد تا گرگان، اردبیل، قزوین، رشت، تبریز و گلپایگان گزارش‌هایی مشابه منتشر شده است؛ گزارش‌هایی که همگی یک پیام مشترک دارند: درمان نکنید، ثبت نکنید، شاهد نباشید.

بر اساس اطلاعات و پیام‌های رسیده از مخاطبان، فرهاد نادعلی، پزشک بیمارستان «پنج آذر» گرگان، به دست ماموران اطلاعات سپاه بازداشت شده است.

علت بازداشت او مداوای مجروحان اعتراضات و اعتراض به استقرار نیروهای مسلح در محوطه و روی سقف بیمارستان عنوان شده است.

یک کاربر در شبکه اجتماعی ایکس، نادعلی را عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی گلستان معرفی کرد و نوشت او پس از اعتراض به شلیک نیروهای سرکوبگر از بیمارستان به سمت معترضان و مجروحان بازداشت شده است.

به گفته شاهدان، نیروهای مسلح با استقرار روی سقف این بیمارستان به سوی معترضان شلیک کرده‌اند؛ اقدامی که به کشته و زخمی‌شدن ده‌ها نفر انجامیده است.

بازداشت این پزشک در ادامه فشارهای امنیتی بر کادر درمان و جلوگیری از درمان مجروحان و افشای استفاده امنیتی از مراکز درمانی صورت گرفته است.

پیام‌های دیگر مخاطبان نیز فشار به کادر درمان، بازداشت شماری از آن‌ها و جلوگیری از مداوای معترضان مجروح را تایید می‌کند.

«جرم» پزشکان؛ درمان و ثبت جراحت‌ها

شهرام کردستی، استاد بخش سرطان‌شناسی کینگز کالج لندن و فوق‌تخصص هماتوانکولوژی، بر اساس اطلاعاتی که از ایران دریافت کرده بود در شبکه اجتماعی ایکس از بازداشت پزشکان پس از مداوای معترضان زخمی خبر داد و نوشت گزارش‌ها حاکی از تشدید سرکوب کادر درمان در ایران است.

او تاکید کرد کادر درمان نه به‌دلیل خشونت، بلکه صرفا به‌سبب ارائه خدمات درمانی و مستندسازی جراحات بازداشت شده‌اند و این الگو نشان‌دهنده تلاش برای ارعاب جامعه پزشکی است: درمان نکنید، ثبت نکنید و شاهد نباشید.

کردستی در ادامه از بازداشت علیرضا رضایی، متخصص اورولوژی در تهران، متین مرادیان، کارمند بهداشت و درمان در مشهد، صابر دهقان، جراح مغز و اعصاب در سیرجان، فرهاد نادعلی، جراح عمومی در گرگان و آمنه سلیمانی در اردبیل خبر داد.

او نوشته است: «بی‌طرفی پزشکی یک وظیفه اخلاقی بنیادین است ... درمان مجروحان جرم نیست ... خاموش کردن صدای پزشکان، جان همه را به خطر می‌اندازد».


فشار امنیتی در مراکز درمانی؛ از بازداشت تا تیر خلاص

بر اساس پیام‌های مخاطبان و روایت‌های کادر درمان، فشار امنیتی حکومت بر پزشکان و پرستاران در روزهای پس از اعتراضات به‌طور محسوسی افزایش یافته و برخی پزشکان به‌دلیل کمک به معترضان بازداشت یا ممنوع‌الخروج شده‌اند.

به گفته منابع مطلع، از کادر درمان خواسته شده در قبال اعتراضات «اقناع» شوند و از بازگو کردن روایت‌های خود به رسانه‌های مستقل خودداری کنند. پیش‌تر نیز مسعود پزشکیان بر ضرورت اعمال فشار برای اقناع پزشکان تاکید کرده بود.

شاهدان عینی گفته‌اند ماموران امنیتی در بیمارستان‌ها حضور داشته‌اند و در مواردی معترضان مجروح را بازداشت کرده یا به آن‌ها تیر خلاص زده‌اند.

همچنین گزارش شده نام بستری‌شدگان از بیمارستان‌ها جمع‌آوری شده و در مواردی از تزریق خون و استفاده از بانک خون برای معترضان جلوگیری شده است.

مخاطبی از اصفهان به ایران‌اینترنشنال گفت کادر درمان یکی از بیمارستان‌های این شهر، در شرایطی که فضای بیمارستان تحت فشار امنیتی بود، به‌صورت پنهانی در حیاط بیمارستان به وضعیت معترضان مجروح رسیدگی می‌کردند.

تعدادی از پرستاران در گفت‌وگو با ایران‌اینترنشنال از مشاهده شلیک به صورت، حنجره و قلب مجروحان خبر داده‌اند.

در مقابل این فشارها، شماری از پزشکان با وجود تهدیدهای امنیتی، هزینه‌ای برای جراحی از معترضان دریافت نکرده و تلاش کرده‌اند جان مصدومان را نجات دهند.

اطلاعات رسیده به ایران‌اینترنشنال نشان می‌دهد در روزهای اخیر دست‌کم ۱۰ پزشک در تهران به‌صورت تلفنی از سوی نهادهای امنیتی و اطلاعاتی تهدید به بازداشت شده‌اند.

به پزشکان اعلام شده در صورت انتشار مطالبی درباره اعتراضات یا ارائه اطلاعات درباره مجروحان و کشته‌شدگان، بازداشت خواهند شد.


این فشارها به بیمارستان‌ها محدود نمانده و ماموران لباس شخصی به برخی مطب‌ها در تهران مراجعه کرده‌اند.

به گفته منابع آگاه، دوربین‌های مدار بسته ساختمان محل فعالیت پزشکان برای بررسی پذیرش معترضان مجروح بازرسی شده است.

یک پزشک در تهران به ایران‌اینترنشنال گفت جمهوری اسلامی به‌شدت نگران «مستندسازی حجم سرکوب‌ها از سوی کادر درمان، به‌ویژه پزشکان» است و تلاش دارد مسیرهای ثبت و انتقال این اطلاعات را مسدود کند.

مقاومت کادر درمان در دل سرکوب

بر اساس پیام‌های رسیده به ایران‌اینترنشنال، هم‌زمان با سرکوب اعتراضات ۱۸ و ۱۹ دی، کادر درمان در شماری از شهرها، با وجود فشارهای شدید امنیتی، با مقاومت در برابر این فشارها نقشی تعیین‌کننده در نجات جان مجروحان ایفا کرده‌اند.

یک شهروند ساکن شرق تهران (تهرانپارس) گفته است شامگاه ۱۹ دی بر اثر اصابت بمب ساچمه‌ای از ناحیه چشم مجروح شده و با کمک پزشکان و پرستاران، تقریبا بدون دریافت هزینه تحت عمل جراحی قرار گرفته است. او در پیام خود از «همراهی کامل کادر درمان» قدردانی کرده است.

مخاطب دیگری از کرج گزارش داده مادر ۷۱ ساله‌اش در ۱۸ دی با اصابت ساچمه به سر مجروح شده، اما به‌دلیل ازدحام شدید در بیمارستان قائم کرج پذیرش نشده است.

به گفته او، در همان محل شاهد جان‌باختن یک پسر ۱۶ ساله بوده و «کادر بیمارستان از شدت فشار و ناتوانی گریه می‌کردند».

در اطراف منطقه اندرزگو در تهران نیز گزارش شده یک پزشکِ مجروح، با وجود آسیب‌دیدگی، به کمک‌رسانی به دیگر مجروحان ادامه داده است.

هم‌زمان، یک پزشک در خرم‌آباد به ایران‌اینترنشنال گفته بیمارستان محل کارش به‌طور کامل محاصره شده، نیروهای مسلح بالای سر کادر درمان مستقر بوده و تلاش می‌کردند مجروحان را از بیمارستان خارج کنند.

به گفته او، کادر درمان به‌مدت سه روز عملا قرنطینه شده، ارتباطشان قطع و تلفن‌هایشان ضبط شده است.

امنیتی‌سازی درمان و جرم‌انگاری کمک‌رسانی

وب‌سایت حقوق‌بشری هرانا در تازه‌ترین گزارش خود که شامگاه هفتم بهمن منتشر شده، از تشدید برخوردهای امنیتی با کادر درمان و امنیتی‌سازی روند درمان و کمک‌رسانی به مجروحان اعتراضات خبر داده است.

به‌نوشته هرانا، کنار هم قرار دادن بازداشت پزشکان و امدادگران، نشان‌دهنده الگویی نگران‌کننده است: جرم‌انگاری درمان و کمک‌رسانی، فشار بر شبکه‌های درمانی و تلاش برای کاهش ظرفیت حمایت از مجروحان و کنترل پیامدهای انسانی اعتراضات.

هرانا همچنین گزارش داد در برخی پرونده‌ها، برای پزشکان اتهاماتی مانند «فراری دادن مجروحان از بیمارستان» مطرح می‌شود؛ اتهاماتی که می‌تواند نشانه‌ای از تشدید پرونده‌سازی علیه افرادی باشد که در جریان اعتراضات به مجروحان کمک کرده‌اند.

این سایت حقوق‌بشری افزود در صورت تایید گزارش‌های مربوط به استفاده از محوطه یا ساختمان مراکز درمانی در روند سرکوب، می‌توان از تبدیل مراکز درمانی به بخشی از سازوکار سرکوب سخن گفت.

وضعیت بحرانی زندان‌ها در ایران؛ تراکم چندبرابری و خطر جانی برای بازداشت‌شدگان
وضعیت بحرانی زندان‌ها در ایران؛ تراکم چندبرابری و خطر جانی برای بازداشت‌شدگان
هم‌زمان با انتشار این گزارش‌ها، یک نهاد بین‌المللی پزشکی نیز نسبت به افزایش خشونت علیه کادر درمان و سوءاستفاده از مراکز درمانی در ایران هشدار داده است.

یورش به کلینیک‌ها، درمان پنهانی و خطر اعدام

سازمان حقوق بشر ایران پنجم بهمن از موج جدید سرکوب و بازداشت خشونت‌آمیز افرادی خبر داد که به مجروحان اعتراضات اخیر امدادرسانی کرده‌اند.

این سازمان اعلام کرد نیروهای امنیتی با یورش به منازل و کلینیک‌ها، پزشکان و شهروندان داوطلب را بازداشت و اموال آن‌ها را تخریب کرده‌اند.

به نوشته این نهاد، نیروهای امنیتی با هدف ایجاد رعب و وحشت و جلوگیری از درمان آسیب‌دیدگان، به پناهگاه‌های موقت درمانی یورش برده‌اند.

بر اساس این گزارش، آمنه سلیمانی، پزشک و مدیر یک کلینیک پوست و مو در اردبیل، به دلیل پذیرش و درمان مجروحان اعتراضات بازداشت شده و وضعیت اردبیل در روزهای ۱۸ و ۱۹ دی «بسیار بحرانی» توصیف شده است.

سازمان حقوق بشر ایران بازداشت این پزشک را بخشی از فشار سازمان‌یافته بر جامعه پزشکی برای مداخله نکردن در درمان معترضان ارزیابی کرد و نوشت دست‌کم چهار پزشک دیگر نیز به دلیل کمک به مجروحان بازداشت شده‌اند که از سرنوشت آن‌ها اطلاعی در دست نیست.

در ادامه این گزارش آمده است خسرو مینایی، امدادگر داوطلبی که خانه خود را به پناهگاه درمان آسیب‌دیدگان تبدیل کرده بود، ۲۴ دی با ضرب‌وشتم بازداشت شد و ماموران خانه و خودروی او را تخریب کردند.

در مشهد، یک عضو کادر درمان در گفت‌وگو با ایران‌اینترنشنال گفت پیش از شکل‌گیری تجمعات، شماری از پزشکان و پرستاران شماره تلفن‌های خود را برای کمک‌رسانی منتشر کرده بودند. امری که امنیت آنان را در این رزوهای به خطر انداخته است.

به گفته این عضو کادر درمان، بسیاری از مراکز درمانی این شهر وابسته به نهادهای امنیتی هستند و بیم بازداشت مجروحان وجود داشت.

او افزود در دو شب اعتراضات، به اورژانس ۱۱۵ دستور داده شده بود پاسخگوی تماس‌ها نباشد و آمبولانس برای انتقال معترضان مجروح اعزام نشود.

این عضو کادر درمان گفت حتی دستور داده شده بود اگر فردی با آثار اصابت گلوله مراجعه کرد، خدمات درمانی دریافت نکند.

به گفته او، در نهایت بخشی از کادر درمان در مشهد از طریق خدمات پرستاری در منازل و پلتفرم‌های خصوصی توانستند شماری از مجروحان را مخفیانه درمان کنند.

بازداشت‌های تازه و نگرانی از صدور احکام سنگین

پیام‌های تازه دریافتی از مخاطبان و اظهارات منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی از تداوم و گسترش بازداشت پزشکان و اعضای کادر درمان در شهرهای مختلف حکایت دارد.

بر اساس پیام یک مخاطب، عبدالرضا حسینی، متخصص بیهوشی بیمارستان «امام حسین» گلپایگان، به همراه همسرش مژگان کاظمی در منزل شخصی‌شان به‌دست نیروهای سپاه پاسداران بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شده‌اند و اطلاع رسمی درباره محل نگهداری و وضعیت آن‌ها منتشر نشده است.

در استان قزوین نیز پیام‌های دریافتی از مخاطبان از تشدید فشار امنیتی بر کادر درمان به دلیل مداوا و حمایت از معترضان حکایت دارد. به گفته یک مخاطب، حدود ۶۰ پزشک بازداشت و به زندان چوبیندر قزوین منتقل شده‌اند.

منابع آگاه گفته‌اند در میان بازداشت‌شدگان، پزشکان متخصص نیز حضور دارند و برخی از آنان با تهدید به صدور حکم اعدام روبه‌رو شده‌اند. جزئیات اتهامات اعلام نشده و خانواده‌ها با ابراز نگرانی از وضعیت حقوقی بازداشت‌شدگان، از بی‌خبری و نبود دسترسی موثر به وکیل خبر داده‌اند.


همچنین بر اساس گزارشی که در شبکه اجتماعی اینستاگرام منتشر شده، غزل امیدی، پزشک ساکن شهر آبدانان، به‌دلیل امدادرسانی به مجروحان اعتراضات بازداشت شده است. به نوشته این منبع، از زمان بازداشت او حدود دو هفته می‌گذرد و تاکنون هیچ اطلاع رسمی درباره محل نگهداری و وضعیتش در دست نیست.

کامبیز غفوری، روزنامه‌نگار، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت در دی‌ماه نیروهای امنیتی شماری از اعضای کادر درمان را به‌دلیل رسیدگی به معترضان مجروح در شهرهای مختلف بازداشت کرده‌اند.

او از بازداشت شمسی عباس‌علیزاده، متخصص زنان و زایمان و استاد دانشگاه در تبریز و فریبا حسینی، دندان‌پزشک در شیراز خبر داد و افزود سه پرستار به نام‌های احمد خسروی، حسین کرمی و احسان احمدی نیز در دهلران بازداشت شده‌اند. به نوشته او، از محل نگهداری و وضعیت برخی از این افراد اطلاعی در دست نیست.

هانیه علیزده در شبکه اجتماعی ایکس نوشت همکار او، بابک پورامین، پزشک متخصص طب اورژانس، بازداشت شده است و افزود پزشکان به اتهام انجام وظایف حرفه‌ای و انسانی خود مجازات می‌شوند.

هرانا نیز گزارش داد پورامین ۲۹ دی در نیشابور بازداشت و به زندان وکیل‌آباد مشهد منتقل شده، تماس‌های محدودی با خانواده داشته و از دسترسی به وکیل محروم بوده است.

این وب‌سایت حقوق‌بشری هفتم بهمن گزارش داد علی فاخر، پرستار بازنشسته در سیرجان، به‌دلیل امدادرسانی به مجروحان اعتراضات بازداشت شده و بنا بر برخی گزارش‌ها، فشارهای امنیتی حتی به بازداشت اعضای خانواده او نیز کشیده شده است.

پویان خوشحال، روزنامه‌نگار، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «جان سبحان اسماعیل‌دوست، دندانپزشک اهل لاهیجان، متولد ۱۳۶۸ و پدر دو کودک، در خطر است. سبحان پس از روزها بازداشت و شکنجه تماس کوتاهی با خانواده داشت و گفت: دارند زنده زنده مرا می‌کشند.»

او افزود: «زهرا حیدرپور، مادر حدود ۶۰ ساله سبحان نیز بامداد شنبه پنجم بهمن بازداشت و به زندان لاکان رشت منتقل شد.»



انجمن جهانی پزشکی: به خشونت علیه کادر درمان پایان دهید

انجمن جهانی پزشکی با انتشار نامه‌ای سرگشاده و فوری خطاب به مقام‌های جمهوری اسلامی ایران، نسبت به افزایش چشمگیر خشونت علیه کادر درمان و سوء‌استفاده از مراکز پزشکی در هفته‌های اخیر ابراز نگرانی شدید کرد و خواستار توقف فوری این روند شد.

در این نامه آمده است نیروهای امنیتی در استان‌های اصفهان و چهارمحال و بختیاری معترضان مجروح را در داخل محوطه بیمارستان‌ها بازداشت کرده‌اند.

همچنین گزارش شده کارکنان بیمارستان‌ها تحت فشار قرار گرفته‌اند تا بیماران دارای جراحات ناشی از اصابت گلوله را به نهادهای امنیتی معرفی کنند؛ اقدامی که در صورت خودداری، آن‌ها را در معرض پیگرد قضایی و اقدامات تلافی‌جویانه قرار می‌دهد.

انجمن جهانی پزشکی اعلام کرده از «آزار و تعقیب نگران‌کننده» پزشکان ایرانی عمیقا خشمگین است و تاکید کرده علیرضا گلچینی از جمله پزشکانی است که جان او صرفا به دلیل پایبندی به اخلاق حرفه‌ای پزشکی و تلاش برای نجات جان انسان‌ها در معرض خطر قرار گرفته است.

ژاکلین کیتولو، رییس انجمن جهانی پزشکی، در این‌باره گفت: «این اقدامات، نقض‌های فاحش اصول بنیادین اخلاق حرفه‌ای پزشکی و همچنین حقوق اساسی بشر محسوب می‌شود. پزشکان باید بتوانند بدون مانع، دخالت یا ترس از تلافی، وظایف حرفه‌ای خود را انجام دهند.»

انجمن جهانی پزشکی در ادامه خواستار آزادی فوری و بی‌قیدوشرط تمامی پزشکانی شده که صرفا به دلیل انجام مسئولیت‌های حرفه‌ای خود بازداشت شده‌اند.

این نهاد همچنین از مقام‌های جمهوری اسلامی خواسته امنیت محیط کار کادر درمان را تضمین کنند، از سوء‌استفاده از مراکز پزشکی جلوگیری به‌عمل آورند و فورا به استفاده از خشونت توسط نیروهای امنیتی پایان دهند.


مطالب بیشتر
فعالان سیاسی و مدنی در ایران: خامنه‌ای و نظام استبداد دینی مانع اصلی نجات ایران هستند
۲۰ ساعت پیش

پخش نسخه شنیداری

فعالان سیاسی و مدنی در ایران: خامنه‌ای و نظام استبداد دینی مانع اصلی نجات ایران هستند
شماری از تشکل‌ها و فعالان سیاسی، مدنی و فرهنگی در ایران در بیانیه‌ها و اظهاراتی جداگانه، با محکومیت قتل عام مردم ایران، خواستار سرنگونی جمهوری اسلامی شدند و علی خامنه‌ای و ساختار فاسد نظام حاکم بر ایران را مسئول اصلی سرکوب‌های گسترده و وضعیت بحرانی کنونی دانستند.

بنیاد نرگس محمدی و ۱۶ فعال مدنی و سیاسی در بیانیه‌ای که چهارشنبه هشتم بهمن منتشر شد، نوشتند مانع اصلی نجات ایران از مهلکه‌ حاضر، شخص خامنه‌ای و نظام استبداد دینی هستند.

نویسندگان این بیانیه خطاب به «مردم شریف، شجاع و داغدار ایران»‌ گفتند که «کشتارِ ‌گسترده و جمعیِ جان‌به‌لب‌رسیدگانِ حق‌طلبی که شجاعانه راهی خیابان شدند تا به این نظام نامشروع پایان دهند، یک جنایت سازمان‌یافته حکومتی علیه بشریت بود.»

این نامه به امضای جعفر پناهی، قربان بهزادیان‌نژاد، امیرسالار داودی، ویدا ربانی، محمد رسول‌اف، حسین رزاق، نسرین ستوده، ابوالفضل قدیانی، حاتم قادری، عباس صادقی، منظر ضرابی، بنیاد نرگس، مهدی محمودیان، سعید مدنی، عبدالله مومنی، محمد نجفی، صدیقه وسمقی رسیده است.


امضاکنندگان نامه تاکید کردند: «شلیک مستقیم گلوله‌های جنگی به مردم، ستاندنِ ده‌هاهزار جان، تعقیب و بازداشت چندده‌هزار تن، تعرض به زخمی‌ها، جلوگیری از درمان و حتی کشتن‌ آنان، نامی جز اقدام علیه امنیت ملت ایران و خیانت به وطن ندارد.»

آن‌ها افرودند: «مسئول اصلی این روزگار هولناک شخص رهبر جمهوری اسلامی و ساختار سرکوبگر نظام حاکم است؛ ساختار خودکامه‌ای که برای بقا از کشته پشته ساخت. بی‌اعتنا به اینکه خواست شهروندان حتی برای تغییر نظام سیاسی، از حقوق اساسی و بدیهی ملت است و حاکمیت حق ندارد با انگ‌های رسوایی چون فتنه‌گر، اغتشاش‌گر و تخریب‌گر و یا تروریست و وابسته به دشمن، حق بنیادین تعیین سرنوشت را از مردم سلب کند.»

در این نامه آمده است: «تکرار تلخ تجارب چند دهه اخیر نشان داده است، که مانع اصلی نجات ایران از مهلکه‌ حاضر، شخص علی خامنه‌ای و نظام استبداد دینی است، که هر روز بقای آن، گرد مرگ و نابودی بیشتر می‌پاشد، فروپاشی جامعه را گسترده‌تر می‌کند و سقوط میهن را در ورطه ویرانی عمیق‌تر.»


بنیاد نرگس و ۱۶ فعال سیاسی، مدنی و فرهنگی امضاکننده نامه با تاکید بر این نکته که خامنه‌ای و نظام استبداد دینی «دهه‌ها ایران را در میان بحران‌های ناشی از سیاست‌های ستیزه‌جویانه نگه داشت»، اضافه کردند: «اکنون احتمال جنگ در نتیجه‌ تداوم این حاکمیت، بیش‌ از همیشه بر کشور سایه انداخته است.»

آنها نوشتند: «در این بزنگاه تاریخی که آتیه میهن تاریک‌تر از هر زمان دیگر شده است، وظیفه خود‌ می‌دانیم بر لزوم دادخواهی کشته‌شدگان و آزادی همه زندانیان سیاسی تاکید کنیم. ما با آنکه آگاهیم قدرت کور هرگز به تغییر تن‌ نخواهد داد، اما تنها راه نجات ایران را در محاکمه تمامی آمران و عاملان دستگاه سرکوب و پایان‌بخشی به نظام ناجمهوری و غیر انسانی حاکم می‌دانیم.»

در بخشی از این نامه تاکید شده است که «با تشکیل جبهه فراگیر ملی برای برگزاری رفراندوم و تشکیل مجلس موسسان، همه مردم ایران از تمام سلایق سیاسی بتوانند در فرآیندی دموکراتیک و آگاهانه برای آینده سیاسی خود تصمیم بگیرند.»

امضاکنندگان هشدار دادند که به جز این روند پیشنهادی، ایران «دچار چرخه خشونت خانمان سوز خواهد شد.»

حسین رونقی: آن‌چه در ایران رخ داده، جنایت علیه بشریت است

حسین رونقی، فعال سیاسی در ایران، نیز در شبکه اجتماعی ایکس نوشت آن‌چه در ایران رخ داده، جنایت علیه بشریت است.


به گفته او، معترضان میهن‌دوست و آزادی‌خواه که خواستار حق زندگی و آزادی بودند، به‌صورت سازمان‌یافته سرکوب و کشته شدند.

رونقی همچنین به زخمی شدن شمار زیادی از معترضان، از دست دادن بینایی، قطع عضو، ناپدید شدن افراد و بازداشت معترضان با احکام سنگین اشاره کرد و این وقایع را یکی از تاریک‌ترین مقاطع تاریخ معاصر ایران دانست.

او با اشاره به سوگواری خانواده‌ها و جامعه ایران برای جان‌باختگان این فاجعه انسانی، قطع اینترنت را تلاشی آگاهانه برای پنهان‌سازی حقیقت دانست و بر ضرورت جلوگیری از فراموش شدن این رخدادها تأکید کرد.

این فعال سیاسی همچنین سیاست‌های مبتنی بر جهل، استبداد و بقای حکومت به هر قیمت را عامل رسیدن کشور به این وضعیت و شکل‌گیری بحران کنونی عنوان کرد.

بیانیه سندیکای کارگران شرکت واحد اتوبوس‌رانی تهران و حومه

پیش از این هم سندیکای کارگران شرکت واحد اتوبوس‌رانی تهران و حومه سه‌شنبه هفتم بهمن در بیانیه‌ای، کشتار معترضان را «گسترده و هولناک» توصیف کرد و نوشت این سرکوب از نظر ابعاد و شدت، فراتر از سرکوب‌های دهه ۶۰ و نیز وقایع دی ۹۶، آبان ۹۸ و شهریور ۱۴۰۱ است.

در این بیانیه آمده است: «حاکمیت با قتل‌عام هزاران نفر از مردم بار دیگر نشان داد که هیچ ارزشی برای جان شهروندان قائل نیست.»

سندیکا اضافه کرد: «استفاده سازمان‌یافته از خشونت مرگ‌بار علیه مردم، نشانه‌ای روشن از ماهیت سرکوبگر» حکومت است.

سندیکای کارگران شرکت واحد همچنین تاکید کرد که رهایی مردم ایران «تنها از مسیر رهبری جمعی، مشارکت آگاهانه و سازمان‌یافته طبقه کارگر و اقشار ستمدیده در داخل کشور» امکان‌پذیر است و نه از طریق «دخالت نظامی آمریکا، اسرائیل یا دیگر قدرت‌های خارجی.»

وزارت خارجه آمریکا: امیرحسین قادرزاده و شروین باقریان جبلی با خطر اعدام روبرو هستند
۲۰ ساعت پیش

پخش نسخه شنیداری

وزارت خارجه آمریکا: امیرحسین قادرزاده و شروین باقریان جبلی با خطر اعدام روبرو هستند
صفحه فارسی وزارت خارجه ایالات متحده آمریکا در ایکس، درباره خطر اعدام امیرحسین قادرزاده، فوتبالیست ۱۹ ساله تیم سپاهان، که در جریان انقلاب ملی ایرانیان در شهر رشت دستگیر شده بود، و شروین باقریان جبلی، جوان هجده ساله از اصفهان، ابراز نگرانی کرد.

این صفحه نوشت: «وحشی‌گری رژیم جمهوری اسلامی بی‌وقفه است. شروین باقریان جبلی، هجده ساله از اصفهان، مجبور شد به جنایتی اعتراف کند که مرتکب نشده بود و اکنون با خطر اعدام روبه‌رو است. امیرحسین قادرزاده ۱۹ ساله، همراه با خواهرانش که یکی از آن‌ها کودک ۱۴ ساله است، در رشت توسط ماموران جمهوری اسلامی برهنه و مورد تحقیر و تفتیش قرار گرفتند. امیرحسین از آن زمان «ناپدید» شده و او نیز با حکم اعدام مواجه است.»

در ادامه آمده: «این همان روش کاری رژیم جمهوری اسلامی است: تیراندازی بی‌رویه، گرفتن اعتراف اجباری، وحشت و رعب ایجاد کردن در خانواده‌ها و غیرقابل تحمل کردن زندگی برای بازماندگان. ما اجازه نخواهیم داد نام شروین، امیرحسین یا هزاران جوان ایرانی دیگر در معرض خطر، فراموش شود. ایالات متحده در حال نظارت است.»

حساب فارسی وزارت خارجه آمریکا در پایان با اشاره به هشدار دونالد ترامپ، رییس‌جمهور آمریکا، به سران جمهوری اسلامی، درباره اینکه «اگر چنین کاری [ اعدام ] انجام دهند، ما اقدام بسیار قاطعی خواهیم کرد.»، نوشت: «ایالات متحده در کنار مردم ایران ایستاده و به ایستادن ادامه خواهد داد.»

جمعی از فعالان و چهره‌های مدنی: خامنه‌ای مسئول اصلی سرکوب‌ها و وضعیت بحرانی ایران است
۲۰ ساعت پیش

پخش نسخه شنیداری

جمعی از فعالان و چهره‌های مدنی: خامنه‌ای مسئول اصلی سرکوب‌ها و وضعیت بحرانی ایران است
جمعی از فعالان سیاسی، مدنی و فرهنگی ایران در نامه‌ای مشترک، علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، و ساختار حاکم بر کشور را مسئول اصلی سرکوب‌های گسترده و وضعیت بحرانی کنونی ایران دانستند و آنچه در جریان اعتراضات مردمی رخ داده را «جنایتی سازمان‌یافته علیه بشریت» توصیف کردند.

امضاکنندگان این نامه با اشاره به کشتار معترضان، شلیک مستقیم گلوله‌های جنگی به شهروندان، بازداشت و تعقیب ده‌ها هزار نفر، جلوگیری از درمان مجروحان و مرگ برخی از آنان، این اقدامات را مصداق «خیانت به ملت ایران» و نقض آشکار حق بنیادین تعیین سرنوشت مردم عنوان کرده‌اند.

در این بیانیه تأکید شده است حاکمیت نمی‌تواند با برچسب‌هایی چون «اغتشاش‌گر»، «فتنه‌گر» یا «تروریست» این حق را سلب کند.

در بخش دیگری از این نامه، بر دادخواهی جان‌باختگان اعتراضات،‌آزادی زندانیان سیاسی،‌ محاکمه آمران و عاملان سرکوب،‌ تشکیل جبهه فراگیر ملی، برگزاری رفراندوم و تشکیل مجلس موسسان تاکید شده است.

جعفر پناهی، محمد رسول‌اف، نسرین ستوده، امیرسالار داودی، ویدا ربانی، سعید مدنی، عبدالله مومنی، ابوالفضل قدیانی و جمعی دیگر از فعالان و کنشگران از جمله امضا‌کنندگان این نامه هستند.

شاهزاده رضا پهلوی: آماده‌ام حتی پیش از سقوط رژیم به ایران برگردم و در نبرد نهایی حاضر باشم
۲۱ ساعت پیش

پخش نسخه شنیداری

شاهزاده رضا پهلوی: آماده‌ام حتی پیش از سقوط رژیم به ایران برگردم و در نبرد نهایی حاضر باشم
شاهزاده رضا پهلوی بار دیگر خواستار اقدام بین‌المللی برای کمک به سرنگونی رژیم شد و تاکید کرد آینده ایران را مردم ایران تعیین خواهند کرد. او در عین حال گفت که آماده است حتی پیش از سقوط جمهوری اسلامی به ایران بازگردد و در نبرد نهایی حضور داشته باشد.

او در گفت‌وگویی با روزنامه اورشلیم‌پست که چهارشنبه هشت بهمن منتشر شد، گفت: «در اواخر دسامبر و اوایل ژانویه، مردم ایران بار دیگر با شجاعتی مثال‌زدنی به خیابان‌ها آمدند؛ شجاع‌تر از همیشه. آن‌ها از من رهبری و جهت‌گیری خواستند. رژیم ضعیف‌تر از هر زمان بود و مردم متحدتر از همیشه. بنابراین من خواستار اقدام هماهنگ در روزهای ۸ و ۹ ژانویه (۱۸ و ۱۹ دی) شدم و میلیون‌ها نفر به خیابان‌ها آمدند.»

شاهزاده رضا پهلوی افزود: «این تشدید مبارزه ما برای آزادی بود و رژیم نیز خشونت خود را تشدید کرد. اکنون زمان آن است که جامعه بین‌المللی به کمک مردم ایران بیاید.»

به‌نوشته اورشلیم‌پست، درخواست شاهزاده رضا پهلوی برای کمک بین‌المللی در حالی مطرح می‌شود که نارضایتی فزاینده‌ای در میان ایرانیان نسبت به این موضوع وجود دارد که دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، و بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، علی‌رغم وعده‌های متعدد، هنوز هیچ اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی انجام نداده‌اند.

ترامپ شامگاه سه‌شنبه در سخنرانی خود در ایالت آیووا اعلام کرد که یک «ناوگان عظیم» دیگر از کشتی‌های نظامی آمریکا به سمت ایران در حرکت است. این در حالی است که پیش‌تر گروه ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن به همراه دیگر ناوهای جنگی، ناوشکن‌ها و جنگنده‌های آمریکایی وارد آب‌های تحت فرماندهی سنتکام در اقیانوس هند شده بود.

پیام شاهزاده رضا پهلوی به خانواده‌های جاویدنامان: آزادی و عدالت در راه است
پیام شاهزاده رضا پهلوی به خانواده‌های جاویدنامان: آزادی و عدالت در راه است
شاهزاده رضا پهلوی در گفت‌وگو با اورشلیم‌پست تاکید کرد که آینده ایران در نهایت باید به دست خود ایرانیان تعیین شود. با این حال او گفت که جهان منافع راهبردی مستقیمی در کمک به سرنگونی این رژیم دارد.

او گفت: «موضع من بیش از چهار دهه است که ثابت بوده: آینده ایران را خود مردم ایران تعیین خواهند کرد. آن‌ها نیروی زمینی لازم برای پایان دادن به این رژیم هستند. با این همه، این اعتراضات صرفا یک مبارزه ملی نیستند. مردم ایران فقط برای خودشان نمی‌جنگند، بلکه برای رهایی جهان از این رژیم جنایتکار می‌جنگند. به همین دلیل، نه‌تنها از منظر انسانی، بلکه از سر ضرورت راهبردی، جهان باید برای کمک به آن‌ها اقدام کند.»

به‌نوشته اورشلیم‌پست جمهوری اسلامی از ۱۸ دی ماه به این سو برای بقا به‌طور فزاینده‌ای به زیرساخت سرکوب داخلی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی متکی شده است. اینترنت و شبکه تلفن همراه برای ۲۰ روز قطع یا به‌شدت محدود شده و بسیاری از ایرانیان را از رساندن صدای خود به جهان ناتوان کرده است. گزارش‌هایی از قتل‌عام‌ها، از جمله گردن‌زدن، تیراندازی بی‌هدف با گلوله جنگی به سوی جمعیت، و آتش زدن ساختمان‌ها همراه با افراد داخل آن‌ها منتشر شده است.

شاهزاده رضا پهلوی درباره اوضاع در داخل ایران گفت: «وضعیت در میدان هم از نظر گستره و هم از نظر سبعیت سرکوب واقعا تغییر کرده و رژیم با قطع ارتباطات و اتکای کامل به ماشین سرکوب سپاه پاسداران در تلاش برای بقاست.»

شورای سردبیری ایران‌اینترنشنال: گزارش‌های هولناک از اعدام بدون محاکمه معترضان حکایت دارند
شورای سردبیری ایران‌اینترنشنال: گزارش‌های هولناک از اعدام بدون محاکمه معترضان حکایت دارند
شورای سردبیری ایران‌اینترنشنال یک‌شنبه پنج بهمن در بیانیه‌ای با استناد به مدارک و روایت‌های تازه اعلام کرد ابعاد خشونت نیروهای سرکوب جمهوری اسلامی در جریان انقلاب ملی فراتر از برآوردهای اولیه بوده و بیش از ۳۶ هزار و ۵۰۰ نفر در این سرکوب هدفمند به دستور علی خامنه‌ای، دیکتاتور تهران، کشته‌ شده‌اند.

همچنین گزارش‌هایی از داخل ایران منتشر شده که رژیم پیکر معترضان کشته‌شده را گروگان می‌گیرد مگر آنکه خانواده‌ها مبالغ هنگفتی برای تحویل اجساد بپردازند.

شاهزاده رضا پهلوی به اورشلیم‌پست گفت: «اقدام برای دفاع از غیرنظامیان و تضعیف قدرت سرکوب رژیم، دقیقا همان چیزی است که مردم ایران خواستار آن هستند.»

او افزود: «هدف روشن است: حفاظت از غیرنظامیان، کاهش سرکوب، و هموار کردن میدان برای آنکه ایرانیان بتوانند دوباره سازمان‌دهی و بسیج شوند و سرانجام این رژیم شرور را شکست دهند.»

شاهزاده رضا پهلوی همچنین فضای بین‌المللی را متفاوت از گذشته توصیف کرد و گفت:«مردم ایران به یاد دارند که اوباما و بایدن آن‌ها را رها کردند اما اکنون از سخنان رییس‌جمهوری ترامپ دلگرم شده‌اند و او را مردی می‌دانند که به وعده‌اش عمل می‌کند.»

او افزود: «پرسش این است: آیا جهان به‌موقع اقدام خواهد کرد تا جان‌های بیشتری نجات یابد؟»

شاهزاده رضا پهلوی در بخش دیگری از این گفت‌وگو با اشاره به شعارهای مردم ایران گفت: «بسیاری از کسانی که شعار می‌دهند، دهه‌ها پس از خروج پدرم از ایران به دنیا آمده‌اند و هیچ خاطره شخصی‌ای از او ندارند. آن‌ها در واقع رد جمهوری اسلامی و اشتیاق به کرامت، هویت ملی و آینده‌ای عادی را بیان می‌کنند؛ آینده‌ای که پدرم نماینده‌اش بود.»

نیویورک‌تایمز: آیا قاتلان در جمهوری اسلامی باید بدون مجازات بمانند؟
نیویورک‌تایمز: آیا قاتلان در جمهوری اسلامی باید بدون مجازات بمانند؟
او افزود: «ایرانیان دریافته‌اند که هدف دوران پهلوی مدرنیزاسیون بود: زیرساخت، آموزش، اصلاحات ارضی، بهداشت و درمان، و حقوق برابر برای زنان. ایران از زمان خود جلوتر بود… تا اینکه انقلابی کشور را ربود و این پیشرفت را معکوس کرد.»

شاهزاده رضا پهلوی با «قدردانی عمیق» از کسانی که در حمایت از او شعار می‌دهند، گفت: «برای من این موضوع درباره کسب قدرت نیست. درباره پذیرفتن مسئولیتی است که ملتی بر دوش من گذاشته که می‌خواهد مطمئن باشد تغییر به هرج‌ومرج منجر نمی‌شود.»

او افزود: «من همواره گفته‌ام که مردم ایران آینده نظام حکمرانی را از طریق یک فرآیند قانون اساسی آزاد و انتخابات واقعا آزاد تعیین خواهند کرد. برخی از سلطنت مشروطه حمایت می‌کنند، برخی از جمهوری، و همه باید حق داشته باشند دیدگاه خود را مطرح کنند و تصمیم را به مردم بسپارند.»

او تاکید کرد: «همه شهروندان ایرانی در برابر قانون برابر خواهند بود و در پای صندوق رأی حق برابر خواهند داشت. نقش من سنگین‌کردن کفه ترازو به نفع هیچ نتیجه‌ای نیست. من بی‌طرف خواهم ماند تا فرآیند، واقعی و قابل اعتماد باشد.»

شاهزاده رضا پهلوی در پایان گفت‌وگوی خود با اورشلیم‌پست گفت آماده پاسخ‌گویی به خواست مردم است و خود را برای بازگشت به ایران حتی پیش از سقوط جمهوری اسلامی آماده می‌کند.

او گفت: «من و تیمم به‌طور فعال در حال انجام مقدمات لازم برای بازگشتم هستیم. من آماده‌ام حتی پیش از سقوط این رژیم بازگردم تا در کنار هم‌میهنانم در نبرد نهایی حضور داشته باشم.»

شاهزاده رضا پهلوی افزود: «من گذار منظم را تضمین خواهم کرد، از تمامیت ارضی ایران محافظت می‌کنم و کشور را به سوی صندوق رأی هدایت خواهم کرد.»

فرانسه و اسپانیا هم از تروریستی نامیدن سپاه پاسداران حمایت می‌کنند
۲۱ ساعت پیش

پخش نسخه شنیداری

فرانسه و اسپانیا هم از تروریستی نامیدن سپاه پاسداران حمایت می‌کنند
فرانسه و اسپانیا نیز از تصویب بسته جدید تحریم‌ها علیه جمهوری اسلامی، از جمله قرار گرفتن سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی حمایت می‌کنند. پیش از این هم ایتالیا به‌طور رسمی حمایت خود را از این موضوع اعلام کرده بود.

این سه کشور تا پیش از این با تروریستی خواندن سپاه مخالفت کرده بودند و این امر با اعتراضات آشکاری روبه‌رو شده بود.

یک منبع نزدیک به کاخ ریاست جمهوری الیزه چهارشنبه هشتم بهمن به خبرگزاری رویترز گفت که فرانسه از قرار گرفتن سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی اروپا حمایت می‌کند.

این منبع گفت پاریس در چارچوب اتحادیه اروپا از اقدام برای قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست گروه‌های تروریستی پشتیبانی می‌کند.

پیش از این، ژان نوئل‌بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، در مورد گزارش‌های منتشر شده درباره ایران گفته بود آنچه در این کشور رخ داده، «سرکوبی غیرقابل‌تحمل، غیرقابل‌قبول و غیرانسانی» است که به کشته و زخمی شدن هزاران نفر و بازداشت خودسرانه ده‌ها هزار شهروند انجامیده است.

او تاکید کرده بود فرانسه «خشونت دولتی کورکورانه‌ای» را که مردم ایران را هدف قرار داده است، به‌شدت محکوم می‌کند.

شورای سردبیری ایران‌اینترنشنال پنجم بهمن در بیانیه‌ای اعلام کرد ابعاد خشونت نیروهای سرکوب در جریان انقلاب ملی فراتر از برآوردهای اولیه بوده و بیش از ۳۶هزار و ۵۰۰ نفر در این سرکوب هدفمند به دستور علی خامنه‌ای، دیکتاتور تهران، کشته‌ شده‌اند.

وزیر امور خارجه فرانسه در ادامه با ستایش از «شجاعت زنان و مردان ایران» گفته بود پاریس حمایت کامل خود را از مردمی اعلام می‌کند که خواسته‌های مشروع خود برای «زندگی‌ای شایسته، برخوردار و همراه با آزادی‌های بیشتر» را مطرح کرده‌اند و همچنان بر آن پافشاری می‌کنند.

بارو افزوده بود مبارزه با مصونیت عاملان این سرکوب خونین ضروری است و تصریح کرد فرانسه، همان‌گونه که پیش‌تر نیز اعلام شده، از تصویب تحریم‌های جدید و هدف‌مند علیه مسئولان اصلی این سرکوب حمایت خواهد کرد.

همچنین روزنامه اسپانیایی دموکراتا چهارشنبه به نقل از منابعی در وزارت امور خارجه این کشور نوشت که دولت اسپانیا اعلام کرده که پس از «سرکوب خشونت‌آمیز اعتراض‌ها علیه رژیم آیت‌الله‌ها» در هفته‌های اخیر، آماده حمایت از بسته جدیدی از تحریم‌ها علیه ایران است.

بر اساس این گزارش، از جمله اقداماتی که مادرید با آن موافق است، افزودن سپاه پاسداران به فهرست سازمان‌های تروریستی اتحادیه اروپا است؛ موضوعی که قرار است پنج‌شنبه نهم بهمن در نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا در بروکسل بررسی شود.

دموکراتا در گزارش خود نوشت انتظار می‌رود که وزیران امور خارجه کشورهای عضو اتحادیه اروپا به اتفاق آرا، ابتکار کمیسیون اروپا را با هدف دشوارتر کردن دسترسی تهران به قطعات مورد نیاز برای ساخت پهپاد و موشک تصویب کنند.

به نوشته این روزنامه، هنوز مشخص نیست که آیا در آن جلسه نسبت به اعلام رسمی سپاه پاسداران به عنوان یک سازمان تروریستی توافق خواهد شد یا خیر.

آنتونیو تایانی، وزیر امور خارجه ایتالیا، دوشنبه ششم بهمن اعلام کرده بود که پیشنهاد قرار گرفتن سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی را در نشست بروکسل مطرح خواهد کرد.

ایتالیا خواستار قرار گرفتن نام سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی شد
ایتالیا خواستار قرار گرفتن نام سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی شد
او همچنین بر لزوم اعمال تحریم‌‌های فردی «علیه مسئولان این اقدامات فجیع» در ایران تاکید کرد.

سخنان تایانی باعث شد که وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی سه‌شنبه هفتم بهمن سفیر ایتالیا در تهران را به عنوان اعتراض احضار کند.

پیش‌تر هانا نویمن اول بهمن اعلام کرده بود فرانسه، ایتالیا و اسپانیا کشورهایی هستند که در مسیر تروریستی اعلام شدن سپاه پاسداران در اروپا مانع‌تراشی می‌کنند.

پارلمان اروپا هفته گذشته قطعنامه‌ای را تصویب کرد که در آن علاوه بر محکوم کردن «سرکوب و کشتار جمعی» معترضان، از اتحادیه اروپا و کشورهای عضو خواست تا «بدون تأخیر» و «بدون استثنا» برای طبقه‌بندی سپاه پاسداران، از جمله بسیج و نیروی قدس، «به عنوان یک سازمان تروریستی» اقدام کنند.

در آن نشست، کایا کالاس، نماینده عالی اتحادیه اروپا در امور خارجه، «محدودیت‌های جدیدی را در مورد صادرات قطعاتی که ایران می‌تواند برای تولید پهپاد و موشک استفاده کند» مطرح کرد.

او گفت: «این امر توانایی ایران را برای دامن زدن به تجاوز مداوم روسیه علیه اوکراین بیشتر محدود خواهد کرد.»

صدراعظم آلمان: می‌خواهیم حداکثر فشار ممکن را بر رژیم ایران وارد کنیم

فریدریش مرتس، ‌صدراعظم آلمان، چهارشنبه گفت: «ما می‌خواهیم حداکثر فشار ممکن را بر رژیم ایران وارد کنیم و اعتقاد من همچنان این است که رژیمی که فقط با خشونت عریان و ترور علیه مردم خودش می‌تواند در قدرت بماند، روزهایش به شمارش افتاده است. ممکن است چند هفته طول بکشد، اما این رژیم هیچ مشروعیتی برای اداره کشور ندارد.»


در همین حال، مارکو میکلسون، رییس کمیته امور خارجی پارلمان استونی، سه‌شنبه در شبکه اجتماعی ایکس خبر داد که پارلمان استونی به اتفاق آرا بیانیه‌ای با عنوان «در حمایت از مردم ایران» تصویب کرده است.

او نوشت:‌ «پارلمان استونی در این بیانیه، «همبستگی خود را با مردم ایران و حمایت خود را از آرمان‌های مشروع آنها برای آزادی و دموکراسی» ابراز می‌کند.

به گفته میکلسون، پارلمان استونی «قاطعانه نقض حقوق بشر توسط مقامات ایرانی، از جمله کشتار جمعی، شکنجه و اعدام معترضان» را محکوم کرد و خواستار «آزادی زندانیان سیاسی و تحقیقات مستقل بین‌المللی در مورد این جنایات» شد.


او اضافه کرد: «ما از متحدان و شرکای خود می‌خواهیم که گام‌های مشخصی علیه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بردارند، از جمله قرار دادن آن به عنوان یک سازمان تروریستی و تشدید تحریم‌ها.»

میکلسون به بند دیگری از بیانیه پارلمان استونی اشاره کرد که «بر لزوم پاسخ‌گو کردن ایران به خاطر نقشش در تجاوز روسیه به اوکراین و جلوگیری از انتقال بیشتر سلاح و فناوری به متجاوز» تأکید شده است.

در سال‌های اخیر و به‌ویژه پس از انقلاب ملی ایرانیان، کنشگران و مخالفان جمهوری اسلامی با اشاره به نقش سپاه در سرکوب معترضان در داخل کشور و همچنین دست داشتن این نهاد در طراحی و اجرای حملات تروریستی در بسیاری از کشورهای جهان، خواستار قرار گرفتن نام سپاه در فهرست گروه‌های تروریستی شده‌اند.

انتقاد وزارت خارجه آمریکا از «وحشی‌گری» جمهوری اسلامی و نقض حقوق اقلیت‌های دینی

Brand Mini

انتقاد وزارت خارجه آمریکا از «وحشی‌گری» جمهوری اسلامی و نقض حقوق اقلیت‌های دینی
۱۶ ساعت پیش
به‌روزرسانی: ۲۳:۳۸ (گرینویچ)

پخش نسخه شنیداری

اشتراک‌گذاری

حساب فارسی وزارت خارجه آمریکا در شبکه اجتماعی ایکس، اعمال فشار بر خانواده‌های کشته‌شدگان در اعتراضات سراسری را «وحشی‌گری بی‌حد و مرز» دانست. این حساب در پستی جداگانه همچنین نشدید برخورد با بهائیان را نقض آشکار حقوق بشر نامید.

حساب فارسی وزارت خارجه آمریکا چهارشنبه هشتم بهمن با اشاره به نابودی اقتصاد ایران از سوی حکومت جمهوری اسلامی که «مردم را ناتوان از تامین نیازهای اولیه کرده است»، نوشت این یکی از دلایل متعدد اعتراضات ایرانیان بوده است.

بر اساس این نوشته، «رژیم جمهوری اسلامی انسان‌های بی‌گناه بسیاری را به‌خاطر اعتراض و بیان دیدگاه‌شان کشت» و «اکنون خانواده‌های داغدار که همان قربانیان مشکلات اقتصادی هستند، مجبورند برای پس‌گرفتن جنازه و دفن عزیزان‌شان، پول قرض بگیرند.»
شورای سردبیری ایران‌اینترنشنال پنجم بهمن در بیانیه‌ای با استناد به مدارک و روایت‌های تازه اعلام کرد گزارش‌ها و شواهد متعدد نشان می‌دهد در بسیاری از شهرها، از خانواده‌های داغدار در ازای تحویل پیکر عزیزان‌شان، مبالغ هنگفتی تحت عنوان «حق تیر» دریافت شده است.

در این ارتباط، اطلاعات رسیده به ایران‌اینترنشنال نشان می‌دهد پس از آنکه بابک پورمظاهری، ۳۷ ساله، در اعتراضات ۱۹ دی‌ در منطقه باغستان البرز کشته شد، حکومت پیکر او را سه روز بعد در ازای دریافت ۴۰۰ میلیون تومان تحویل داد.

در بیانیه شورای سردبیری ایران‌اینترنشنال همچنین اشاره شد در مواردی به‌رغم مخالفت خانواده و اعتراض آنان، کشته‌شدگان به‌عنوان نیروی بسیجی معرفی شده‌اند.
Brand Mini

انتقاد وزارت خارجه آمریکا از «وحشی‌گری» جمهوری اسلامی و نقض حقوق اقلیت‌های دینی
۱۶ ساعت پیش
به‌روزرسانی: ۲۳:۳۸ (گرینویچ)

پخش نسخه شنیداری

اشتراک‌گذاری

حساب فارسی وزارت خارجه آمریکا در شبکه اجتماعی ایکس، اعمال فشار بر خانواده‌های کشته‌شدگان در اعتراضات سراسری را «وحشی‌گری بی‌حد و مرز» دانست. این حساب در پستی جداگانه همچنین نشدید برخورد با بهائیان را نقض آشکار حقوق بشر نامید.

حساب فارسی وزارت خارجه آمریکا چهارشنبه هشتم بهمن با اشاره به نابودی اقتصاد ایران از سوی حکومت جمهوری اسلامی که «مردم را ناتوان از تامین نیازهای اولیه کرده است»، نوشت این یکی از دلایل متعدد اعتراضات ایرانیان بوده است.

بر اساس این نوشته، «رژیم جمهوری اسلامی انسان‌های بی‌گناه بسیاری را به‌خاطر اعتراض و بیان دیدگاه‌شان کشت» و «اکنون خانواده‌های داغدار که همان قربانیان مشکلات اقتصادی هستند، مجبورند برای پس‌گرفتن جنازه و دفن عزیزان‌شان، پول قرض بگیرند.»


شورای سردبیری ایران‌اینترنشنال پنجم بهمن در بیانیه‌ای با استناد به مدارک و روایت‌های تازه اعلام کرد گزارش‌ها و شواهد متعدد نشان می‌دهد در بسیاری از شهرها، از خانواده‌های داغدار در ازای تحویل پیکر عزیزان‌شان، مبالغ هنگفتی تحت عنوان «حق تیر» دریافت شده است.

در این ارتباط، اطلاعات رسیده به ایران‌اینترنشنال نشان می‌دهد پس از آنکه بابک پورمظاهری، ۳۷ ساله، در اعتراضات ۱۹ دی‌ در منطقه باغستان البرز کشته شد، حکومت پیکر او را سه روز بعد در ازای دریافت ۴۰۰ میلیون تومان تحویل داد.

در بیانیه شورای سردبیری ایران‌اینترنشنال همچنین اشاره شد در مواردی به‌رغم مخالفت خانواده و اعتراض آنان، کشته‌شدگان به‌عنوان نیروی بسیجی معرفی شده‌اند.

ایران‌اینترنشنال: دست‌کم ۳۶ هزار و ۵۰۰ ایرانی در بزرگ‌ترین قتل‌عام خیابانی تاریخ کشته شدند
ایران‌اینترنشنال: دست‌کم ۳۶ هزار و ۵۰۰ ایرانی در بزرگ‌ترین قتل‌عام خیابانی تاریخ کشته شدند
حساب فارسی وزارت خارجه آمریکا در ایکس با اشاره به این‌گونه موارد نوشت: «رژیم جمهوری اسلامی همچنین خانواده‌ها را مجبور به امضای اعترافات دروغین می‌کند که ادعا می‌کند درگذشتگان طرفدار رژیم جمهوری اسلامی بوده‌اند و تهدید می‌کند در غیر این صورت اجساد را تحویل ندهد یا بسوزاند.»

وزارت خارجه آمریکا بهره‌برداری جمهوری اسلامی از غم ایرانیان را «نفرت‌انگیز و غیرانسانی» نامید و اضافه کرد: «رژیم جمهوری اسلامی با شهروندان ایران با نهایت بی‌رحمی برخورد می‌کند و خانواده‌ها را مجبور می‌کند تا برای بازپس‌گیری اجساد عزیزان‌شان، خواسته‌های غیرممکن را تحمل کنند.»

در این نوشته تاکید شد: «این وحشی‌گری بدون حد و مرز است.»

تشدید سرکوب اقلیت‌های دینی از سوی جمهوری اسلامی

حساب فارسی وزارت خارجه آمریکا چهارشنبه در پست جداگانه‌ای همچنین اشاره کرد که در پی اعتراضات اخیر، رژیم جمهوری اسلامی بار دیگر سرکوب خود علیه اقلیت‌های دینی را تشدید کرده است.

در این نوشته به بهائیان اشاره شد که تحت‌سخت‌ترین آزارهای مذهبی در ایران قرار دارند، به اتهامات دروغین جاسوسی و ارتباط با صهیونیسم بازداشت می‌شوند.

حساب فارسی وزارت خارجه آمریکا نوشت: «این الگوی همیشگی رژیم است: هرگاه جمعیتی گسترده را سرکوب می‌کند، از این فرصت برای مقصر جلوه دادن بهائیان و دیگر اقلیت‌های دینی، از جمله مسیحیان، یهودیان، زرتشتیان و سنی مذهب‌ها، با استفاده از اتهامات بی‌اساس برای توجیه سرکوب بهره می‌برد.»

وزارت خارجه آمریکا افزود: «این حملات سیستماتیک نقض آشکار حقوق بشر است. هیچ‌کس فریب نمی‌خورد، ما می‌دانیم این بخشی از تلاش گستردهٔ رژیم برای ساکت کردن هر کسی است که از حکومت تبعیت نمی‌کند.»

پیش‌تر بر اساس اطلاعات رسیده به ایران‌اینترنشنال، آرتین غضنفری، عکاس خبری و شهروند بهایی، ۲۹ دی در منزل شخصی خود بازداشت شد.

واکنش‌های مثبت به تصمیم فرانسه و اسپانیا

Brand Mini

تحلیل
ایرانیان در حال ساختن تاریخ‌اند؛ اروپا باید اقدام کند
۱۰ ساعت پیش

پخش نسخه شنیداری

اشتراک‌گذاری

گروهی از چهره‌های برجسته حقوق بشر، رسانه و جامعه‌مدنی در مقاله‌ای مشترک که در نسخه اروپایی پولیتیکو منتشر شد، هشدار داده‌اند که اتحادیه اروپا دیگر نمی‌تواند در برابر سرکوب مرگبار اعتراضات در ایران پشت رویه‌های دیپلماتیک پنهان شود و باید دست به اقدام فوری و قاطع بزند.

این مقاله که به قلم شیرین عبادی، نازنین انصاری، نازنین بنیادی، لادن برومند و شهرزاد سمسار-دو بواسون نوشته شده و تاکید می‌کند مردم ایران «در حال ساختن تاریخ‌اند، اما بهای آن را با جان خود می‌پردازند».

نویسندگان با اشاره به گذشت یک ماه از آغاز اعتراضات سراسری، می‌نویسند جامعه جهانی دیگر نمی‌تواند نسبت به آنچه در ایران رخ می‌دهد، ادعای بی‌اطلاعی یا بی‌طرفی داشته باشد. به گفته آنان، ایرانیان از جهان نمی‌خواهند به جای‌شان سخن بگوید، بلکه انتظار دارند جامعه بین‌المللی آن‌ها را توانمند کند تا مبارزه‌ای را که آغاز کرده‌اند به سرانجام برسانند.

در بخش مهمی از این مقاله آمده است که با پیوستن ایتالیا به درخواست‌ها برای تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، اکنون تنها فرانسه و اسپانیا مانع از آن هستند که اتحادیه اروپا به‌طور جمعی این نهاد را در فهرست سازمان‌های تروریستی قرار دهد. به باور نویسندگان، پرسش اصلی برای بروکسل دیگر فراهم بودن شرایط نیست، بلکه اراده سیاسی برای اقدام است.

این مقاله در زمانی به نگارش درآمده بود که خبر تغییر موضع فرانسه و اسپانیا هنوز رسانه‌ای نشده بود. چهارشنبه شب اسپانیا و فرانسه اعلام کردند که موضع پیشین خود را تغییر داده‌اند و از قرار گرفتن سپاه در فهرست تروریستی اتحادیه اروپا حمایت خواهند کرد.

رییس پارلمان اروپا: تروریستی دانستن سپاه پاسداران، فرصت تاریخی و وظیفه‌ اخلاقی اروپا است
رییس پارلمان اروپا: تروریستی دانستن سپاه پاسداران، فرصت تاریخی و وظیفه‌ اخلاقی اروپا است
مقاله، سرکوب اعتراضات را «جنگی یک‌سویه علیه شهروندان غیرمسلح» توصیف می‌کند و از اعدام‌های فراقضایی، ناپدیدسازی‌های قهری، شکنجه، اعترافات اجباری، سانسور گسترده و محروم‌سازی عامدانه به‌عنوان ابزارهای سرکوب نام می‌برد. نویسندگان با استناد به گزارش‌های تحقیقی و منابع داخل ایران هشدار می‌دهند شمار کشته‌شدگان از آغاز اعتراضات در ۲۸ دسامبر ممکن است به بیش از ۳۶ هزار و ۵۰۰ نفر رسیده باشد؛ آماری که به گفته آن‌ها به‌دلیل قطع اینترنت و محدودیت دسترسی، احتمالاً کمتر از واقعیت است.

شورای سردبیری ایران‌اینترنشنال پنجم بهمن در بیانیه‌ای اعلام کرد ابعاد خشونت نیروهای سرکوب در جریان انقلاب ملی فراتر از برآوردهای اولیه بوده و بیش از ۳۶هزار و ۵۰۰ نفر در این سرکوب هدفمند به دستور علی خامنه‌ای، دیکتاتور تهران، کشته‌ شده‌اند.

به نوشته این مقاله مشترک، ابعاد و ماهیت این سرکوب با تعریف «جنایت علیه بشریت» در اساسنامه رم دیوان کیفری بین‌المللی انطباق دارد و بر اساس اصل «مسئولیت حمایت» (R2P) — که اتحادیه اروپا آن را پذیرفته — ایجاد تعهد می‌کند. نویسندگان هشدار می‌دهند در این مرحله، بی‌عملی دیگر به معنای خویشتنداری نیست، بلکه شکست اخلاقی، سیاسی و حقوقی است.

در ادامه، نویسندگان به خطر فوری برای هزاران معترض بازداشت‌شده اشاره می‌کنند که با تهدید اعدام روبه‌رو هستند، به‌ویژه با طرح اتهام «محاربه» از سوی مقام‌های قضایی حکومت ایران. آن‌ها می‌گویند بازداشت‌های خودسرانه و نبود دادرسی عادلانه، مسئولیت جامعه بین‌المللی را بیش از پیش سنگین می‌کند.

فرانسه و اسپانیا هم از تروریستی نامیدن سپاه پاسداران حمایت می‌کنند
فرانسه و اسپانیا هم از تروریستی نامیدن سپاه پاسداران حمایت می‌کنند
مقاله سپس شش مطالبه مشخص از اتحادیه اروپا مطرح می‌کند: تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران، اعمال تحریم‌های اقتصادی هماهنگ و هدفمند، مسدودسازی دارایی‌های رژیم و ناوگان «نفتکش‌های سایه»، تضمین دسترسی آزاد و امن به اینترنت از طریق فناوری‌های ماهواره‌ای، پیگرد قضایی عاملان جنایت‌ها بر اساس اصل صلاحیت جهانی، و آزادی فوری و بی‌قیدوشرط همه زندانیان سیاسی.

نویسندگان در نهایت خواستار تعیین ضرب‌الاجلی روشن برای دسترسی آزاد سازمان‌های مستقل حقوق بشری و بشردوستانه به داخل ایران شده و تاکید می‌کنند در صورت عدم تحقق این شرط، اتحادیه اروپا باید شناسایی دیپلماتیک جمهوری اسلامی را پس بگیرد. به باور آنان، چنین اقدامی پاسخی قانونی به رژیمی است که با حمله نظام‌مند به مردم خود، مشروعیتش را از دست داده است.

در پایان این مقاله تاکید شده است که حمایت از مردم ایران نه مداخله، بلکه اجرای تعهدات حقوقی و سیاسی‌ای است که اتحادیه اروپا پیش‌تر پذیرفته و آنچه اکنون در خطر است، «اعتبار اروپا و پایبندی عملی آن به اصولی است که در بزنگاه‌های تاریخی به آن‌ها استناد می‌کند».

مطالب بیشتر
سی‌ان‌ان: ترامپ در حال بررسی حمله‌ای بزرگ به ایران است؛ مذاکرات به بن‌بست رسیده‌است
۱۳ ساعت پیش

پخش نسخه شنیداری

سی‌ان‌ان: ترامپ در حال بررسی حمله‌ای بزرگ به ایران است؛ مذاکرات به بن‌بست رسیده‌است
به گزارش سی‌ان‌ان، دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری ایالات متحده، پس از آن‌که گفت‌وگوهای مقدماتی میان واشینگتن و تهران درباره محدودسازی برنامه هسته‌ای و تولید موشک‌های بالستیک ایران به نتیجه نرسید، در حال بررسی گزینه یک حمله گسترده و جدید علیه حکومت ایران است.

منابع آگاه به این شبکه خبری گفته‌اند که این تغییر رویکرد، تنها چند هفته پس از آن رخ می‌دهد که ترامپ به‌طور جدی احتمال اقدام نظامی را در واکنش به سرکوب خونین اعتراضات سراسری در ایران بررسی کرده بود.

سی‌ان‌ان می‌نویسد ترامپ روز چهارشنبه در شبکه اجتماعی تروث سوشال خواستار آن شد که ایران برای دستیابی به «توافقی منصفانه و عادلانه ـ بدون سلاح هسته‌ای» پای میز مذاکره بیاید و هشدار داد حمله بعدی آمریکا به ایران «بسیار شدیدتر» از حمله تابستان گذشته خواهد بود؛ حمله‌ای که طی آن، ارتش ایالات متحده سه سایت هسته‌ای ایران را هدف قرار داد.

به گفته منابع مطلع، گزینه‌هایی که اکنون روی میز ترامپ قرار دارد شامل حملات هوایی به رهبران حکومت ایران و مقام‌های امنیتی مسئول کشتار معترضان، همچنین حمله به تاسیسات هسته‌ای و نهادهای دولتی جمهوری اسلامی است. با این حال، منابع تاکید کرده‌اند که ترامپ هنوز تصمیم نهایی نگرفته، اما با استقرار یک ناوگروه ضربتی جدید آمریکا در منطقه، دامنه گزینه‌های نظامی خود را گسترده‌تر از هفته‌های گذشته می‌داند.

روبیو: هزاران موشک بالستیک جمهوری اسلامی تهدیدی مستقیم علیه نیروهای آمریکایی و متحدانش است
روبیو: هزاران موشک بالستیک جمهوری اسلامی تهدیدی مستقیم علیه نیروهای آمریکایی و متحدانش است
بر اساس این گزارش، ناوگروه ضربتی ناو هواپیمابر «یواس‌اس آبراهام لینکلن» روز دوشنبه وارد اقیانوس هند شده و در حال نزدیک‌شدن به ایران است؛ حضوری که می‌تواند هم برای اجرای حملات احتمالی و هم برای محافظت از متحدان منطقه‌ای آمریکا در برابر واکنش احتمالی حکومت ایران به کار گرفته شود.

سی‌ان‌ان گزارش داده است که اوایل این ماه میلادی، آمریکا و ایران از طریق تبادل پیام‌هایی غیرمستقیم ـ از جمله با میانجی‌گری دیپلمات‌های عمان و تماس‌هایی میان استیو ویتکاف، نماینده ویژه ترامپ، و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه حکومت ایران ـ درباره امکان برگزاری دیداری برای جلوگیری از اقدام نظامی آمریکا گفت‌وگو کرده بودند. با این حال، به گفته منابع، بحث کوتاهی درباره دیدار حضوری هرگز به نتیجه نرسید و با تشدید تهدیدهای نظامی ترامپ، هیچ مذاکره مستقیم و جدی‌ای میان دو کشور شکل نگرفته است.

به نوشته سی‌ان‌ان، مشخص نیست چرا ترامپ بار دیگر تمرکز خود را بر برنامه هسته‌ای ایران گذاشته است؛ برنامه‌ای که او تابستان گذشته مدعی شده بود در پی حملات آمریکا «به‌طور کامل نابود شده است». با این حال، ارزیابی‌های اطلاعاتی اخیر آمریکا نشان می‌دهد ایران در حال بازسازی تاسیسات هسته‌ای خود در عمق بیشتری زیر زمین است و همچنان در برابر فشارها برای توقف غنی‌سازی اورانیوم مقاومت می‌کند. همچنین جمهوری اسلامی بازرسی تاسیسات هسته‌ای خود توسط نهاد ناظر هسته‌ای سازمان ملل را ممنوع کرده است.

رییس پارلمان اروپا: تروریستی دانستن سپاه پاسداران، فرصت تاریخی و وظیفه‌ اخلاقی اروپا است
رییس پارلمان اروپا: تروریستی دانستن سپاه پاسداران، فرصت تاریخی و وظیفه‌ اخلاقی اروپا است
در کنار تهدیدهای نظامی، آمریکا پیش‌شرط‌هایی را نیز برای هرگونه دیدار با مقام‌های ایرانی مطرح کرده است؛ از جمله پایان دائمی غنی‌سازی اورانیوم، اعمال محدودیت‌های جدید بر برنامه موشک‌های بالستیک و توقف کامل حمایت حکومت ایران از نیروهای نیابتی در منطقه. به گفته منابع، بزرگ‌ترین مانع در این مسیر، درخواست آمریکا برای محدودسازی برد موشک‌های بالستیک ایران است؛ موضوعی که برای اسرائیل اهمیت حیاتی دارد. جمهوری اسلامی با این خواسته مخالفت کرده و اعلام کرده تنها درباره برنامه هسته‌ای گفت‌وگو خواهد کرد؛ پاسخی که به گفته منابع، آمریکا به آن واکنشی نشان نداده و دو طرف را در بن‌بست قرار داده است.

سی‌ان‌ان همچنین گزارش داده است که در حالی‌ که واشینگتن همچنان به‌طور رسمی اعلام می‌کند آماده تعامل با تهران است، هم‌زمان خود را برای سناریوی نظامی آماده می‌کند. ارتش آمریکا در حال انتقال سامانه‌های پدافند هوایی، از جمله آتشبارهای اضافی پاتریوت، به منطقه است و برنامه‌هایی نیز برای استقرار سامانه‌های دفاع موشکی «تاد» در دست دارد. علاوه بر این، نیروی هوایی آمریکا قرار است رزمایش چندروزه‌ای در خاورمیانه برگزار کند تا آمادگی عملیاتی خود را در شرایط دشوار به نمایش بگذارد.

در سوی مقابل، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه حکومت ایران، روز چهارشنبه هشدار داد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی آماده پاسخ «فوری و قدرتمند» به هرگونه تجاوز به خاک، حریم هوایی یا آب‌های ایران هستند. وزارت خارجه جمهوری اسلامی اعلام کرده این موضع‌گیری در واکنش به تهدیدهای اخیر ترامپ بیان شده است.

پولیتیکو: نظرسنجی تازه حکایت از حمایت «ماگا» از حمله ایالات متحده به ایران دارد
پولیتیکو: نظرسنجی تازه حکایت از حمایت «ماگا» از حمله ایالات متحده به ایران دارد
سی‌ان‌ان در ادامه با استناد به گزارش‌های اطلاعاتی آمریکا می‌نویسد اگرچه جمهوری اسلامی پس از حملات آمریکا و اسرائیل به تاسیسات هسته‌ای و نیروهای نیابتی‌اش و همچنین اعتراضات گسترده اخیر، در یکی از ضعیف‌ترین موقعیت‌های تاریخی خود قرار دارد، اما وارد آوردن «ضربه‌ای قاطع» که به فروپاشی رژیم بینجامد، تضمین‌شده نیست. ترامپ و برخی مقام‌های ارشد دولت او از جمله مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، گفته‌اند حکومت ایران اکنون «ضعیف‌تر از همیشه» است، اما هم‌زمان اذعان کرده‌اند که هیچ‌کس نمی‌داند در صورت کنار رفتن علی خامنه‌ای چه کسی قدرت را در دست خواهد گرفت.

این گزارش می‌افزاید که برخلاف مورد ونزوئلا، که پیش از اقدام آمریکا گفت‌وگوهایی برای ایجاد یک ساختار انتقالی انجام شده بود، چنین زمینه‌ای در مورد ایران وجود ندارد. افزون بر این، برخی متحدان کلیدی آمریکا از جمله عربستان سعودی و امارات متحده عربی اعلام کرده‌اند اجازه استفاده از حریم هوایی و خاک خود را برای عملیات نظامی علیه ایران نخواهند داد؛ موضعی که بازتاب نگرانی‌های عمیق منطقه‌ای از پیامدهای یک درگیری گسترده است.

سی‌ان‌ان در پایان می‌نویسد هدف قرار دادن رهبر جمهوری اسلامی نیز با چالش‌های جدی روبه‌روست. مقام‌های اسرائیلی پس از درگیری ماه خرداد میان ایران و اسرائیل اذعان کرده‌اند که با وجود ضربات سنگین اولیه، امکان شناسایی و هدف‌گیری علی خامنه‌ای فراهم نشده بود؛ موضوعی که پیچیدگی هرگونه سناریوی نظامی علیه جمهوری اسلامی ایران را برجسته‌تر می‌کند.

بازداشت دوباره کارشناس امنیت دیجیتال در ایران با اتهام‌های امنیتی تازه
۱۴ ساعت پیش

پخش نسخه شنیداری

بازداشت دوباره کارشناس امنیت دیجیتال در ایران با اتهام‌های امنیتی تازه
به گزارش ایران‌اینترنشنال، امیرحسین (ایمان) صیرفی، زندانی سیاسی سابق و کارشناس امنیت دیجیتال، در ادامه موج تازه سرکوب مخالفان در ایران بار دیگر بازداشت شده است؛ آن هم در حالی که پیش‌تر به اتهام «جاسوسی» برای ایالات متحده به هفت سال زندان محکوم و در سال ۲۰۲۰ آزاد شده بود.

بر اساس اطلاعاتی که منابع آگاه در اختیار ایران‌اینترنشنال قرار داده‌اند، صیرفی روز ۶ بهمن مقابل محل سکونتش در تهران بازداشت شده است. مقام‌های جمهوری اسلامی تاکنون هیچ توضیح رسمی درباره دلایل بازداشت یا محل نگهداری او ارائه نکرده‌اند.

یک منبع مطلع به ایران‌اینترنشنال گفته است که این‌بار اتهام مطرح‌شده علیه صیرفی «همکاری با سازمان اطلاعات خارجی اسرائیل، موساد» عنوان شده است؛ اتهامی که در سال‌های اخیر به‌طور فزاینده‌ای علیه فعالان، متخصصان فناوری و متهمان پرونده‌های امنیتی مطرح می‌شود.

صیرفی پیش‌تر به اتهام‌های مرتبط با امنیت ملی، از جمله «جاسوسی برای آمریکا» و «همکاری با دولت متخاصم»، زندانی شده بود؛ اتهام‌هایی که دستگاه قضایی ایران به‌طور گسترده علیه زندانیان سیاسی و فعالان مدنی به کار می‌برد. او پس از گذراندن هفت سال حبس، در پاییز ۱۳۹۹ آزاد شد.

شناسایی با پهپاد، تفتیش جوانان در خیابان؛ موج بازداشت‌ها در ایران ادامه دارد 
شناسایی با پهپاد، تفتیش جوانان در خیابان؛ موج بازداشت‌ها در ایران ادامه دارد
سازمان‌های حقوق بشری نام صیرفی را در فهرست ده‌ها زندانی امنیتی قرار داده‌اند که پیش‌تر در بند ۷ زندان اوین نگهداری می‌شدند؛ بندی که معمولاً محل بازداشت متهمان پرونده‌های مرتبط با امنیت ملی است. همچنین خبرگزاری هرانا در گزارشی در سال ۲۰۱۹، او را در میان زندانیانی معرفی کرده بود که بر اساس مواد قانون مجازات اسلامی مرتبط با جاسوسی و ارتباط با «دولت‌های متخاصم» تحت پیگرد قرار گرفته‌اند.

بازداشت دوباره این کارشناس امنیت دیجیتال در شرایطی رخ می‌دهد که فعالان حقوق بشر هشدار می‌دهند مقام‌های ایرانی به‌طور روزافزونی تخصص در حوزه دیجیتال و فناوری اطلاعات را به‌عنوان تهدیدی علیه امنیت ملی تلقی می‌کنند؛ رویکردی که می‌تواند دامنه سرکوب را به کارشناسان فنی و فعالان سایبری نیز گسترش دهد.

رییس پارلمان اروپا: تروریستی دانستن سپاه پاسداران، فرصت تاریخی و وظیفه‌ اخلاقی اروپا است
۱۵ ساعت پیش

پخش نسخه شنیداری

رییس پارلمان اروپا: تروریستی دانستن سپاه پاسداران، فرصت تاریخی و وظیفه‌ اخلاقی اروپا است
روبرتا متسولا، رییس پارلمان اروپا، در پی اعلام حمایت فرانسه و اسپانیا از به رسمیت شناختن سپاه پاسداران از سوی اتحادیه اروپا، اعلام کرد این اقدام، فرصت تاریخی و وظیفه اخلاقی این نهاد است.

متسولا چهارشنبه هشتم بهمن در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «این اقدام صرفا نمادین نیست. اهمیت واقعی دارد.»

او افزود: «اروپا مسئولیت دارد که دست به اقدام بزند. میلیون‌ها ایرانی که زیر سایه‌ سرکوب زندگی می‌کنند، چشم به ما دوخته‌اند تا نشانه‌ای از شفافیت اخلاقی و رهبری ببینند.»

This week, Europe has a historic opportunity, and duty, to finally designate the Iranian regime's Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC) as a terrorist organisation. 

This is more than symbolic. This matters. 

Europe has a responsibility to act. The millions of Iranians…

— Roberta Metsola (@EP_President) January 28, 2026
متسولا اضافه کرد:‌ «هزاران انسانی که در خیابان‌ها به قتل رسیده‌اند، شایسته‌ دست‌کم اندکی عدالت‌ هستند. مردم ایران شایسته‌ آزادی‌اند. کسانی که بر آن‌ها ستم می‌کنند، نباید هیچ پناهگاه امنی داشته باشند.»

شورای سردبیری ایران‌اینترنشنال پنجم بهمن در بیانیه‌ای اعلام کرد ابعاد خشونت نیروهای سرکوب در جریان انقلاب ملی فراتر از برآوردهای اولیه بوده و بیش از ۳۶هزار و ۵۰۰ نفر در این سرکوب هدفمند به دستور علی خامنه‌ای، دیکتاتور تهران، کشته‌ شده‌اند.

ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، هم چهارشنبه در ایکس با تاکید بر اینکه نباید مصونیت از مجازات در ایران وجود داشته باشد، نوشت: «سرکوب غیرقابل‌تحملِ قیام مسالمت‌آمیز مردم ایران نباید بدون پاسخ بماند.»

او افزود: «شجاعت بی‌نظیر آنان در برابر خشونتی که کورکورانه بروی آنها فرود آمده است، نباید بی‌ثمر بماند.»

ایران: نباید مصونیت از مجازات وجود داشته باشد.

سرکوب غیرقابل‌تحملِ قیام مسالمت‌آمیز مردم ایران نباید بدون پاسخ بماند. شجاعت بی‌نظیر آنان در برابر خشونتی که کورکورانه بروی آنها فرود آمده است، نباید بی‌ثمر بماند.

ما به‌همراه شرکای اروپایی خود، فردا در بروکسل تحریم‌هایی را علیه…

— Jean-Noël Barrot (@jnbarrot) January 28, 2026
بارو تاکید کرد که فرانسه همراه با شرکای اروپایی خود پنج‌شنبه نهم بهمن در بروکسل «تحریم‌هایی را علیه مسئولان این جنایات اعمال خواهیم کرد، ورود آنان به قلمرو اروپا ممنوع می‌شود و دارایی‌های‌شان مسدود خواهد شد.»

او اضافه کرد: «فرانسه از قرار گرفتن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فهرست اروپایی سازمان‌های تروریستی حمایت خواهد کرد. رژیم باید زندانیان را آزاد کند، به اعدام‌ها پایان دهد، محاصره دیجیتال را لغو کند و به مأموریت حقیقت‌یاب شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد اجازه دهد درباره جنایات ارتکاب‌یافته در ایران تحقیق کند.»

همچنین روزنامه اسپانیایی دموکراتا چهارشنبه به نقل از منابعی در وزارت امور خارجه این کشور نوشت که دولت اسپانیا اعلام کرده که پس از «سرکوب خشونت‌آمیز اعتراض‌ها علیه رژیم آیت‌الله‌ها» در هفته‌های اخیر، آماده حمایت از بسته جدیدی از تحریم‌ها علیه ایران است.

بر اساس این گزارش، از جمله اقداماتی که مادرید با آن موافق است، افزودن سپاه پاسداران به فهرست سازمان‌های تروریستی اتحادیه اروپا است؛ موضوعی که قرار است پنج‌شنبه نهم بهمن در نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا در بروکسل بررسی شود.

دموکراتا در گزارش خود نوشت انتظار می‌رود که وزیران امور خارجه کشورهای عضو اتحادیه اروپا به اتفاق آرا، ابتکار کمیسیون اروپا را با هدف دشوارتر کردن دسترسی تهران به قطعات مورد نیاز برای ساخت پهپاد و موشک تصویب کنند.

پیش از آن هم ایتالیا اعلام کرده بود که از قرار گرفتن سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی اتحادیه اروپا حمایت می‌کند.

واکنش‌های مثبت به تصمیم فرانسه و اسپانیا

هانا نویمن، نماینده حزب سبز آلمان درپارلمان اروپا، در ایکس با اشاره به اعلام آمادگی فرانسه برای حمایت از تروریستی خواندن سپاه پاسداران نوشت:‌ «بیایید همگی دعا کنیم، اما به نظر می‌رسد فردا روز موعود خواهد بود.»

#France just announced it will also list #IRGC - let‘s all have our fingers crossed, but it looks as if tomorrow will be the dayhttps://t.co/qb0W8YAHgC

— Hannah Neumann (@HNeumannMEP) January 28, 2026
یاسمن انصاری، نماینده مجلس نمایندگان ایالات متحده، نیز در ایکس نوشت: «مدت‌هاست که تمام جهان این حقیقت آشکار را تشخیص داده است: سپاه پاسداران یک سازمان تروریستی است که مرتکب جنایاتی علیه مردم ایران و سراسر جهان می‌شود.»

او افزود: «اکنون که فرانسه این موضوع را پذیرفته است، امیدوارم اتحادیه اروپا به سرعت با یک اقدام رسمی، این موضوع را پیگیری کند.»

It is long past time for the entire world to recognize what is obviously true: the IRGC is a terrorist organization committing atrocities against both the Iranian people and around the globe. Now that France has acknowledged it, I hope the EU will swiftly follow through with an… https://t.co/DzjhEVyubP

— Congresswoman Yassamin Ansari (@RepYassAnsari) January 28, 2026




نوشت تمام دارایی‌های او باید مسدود شود.

European governments should sanction Mojtaba Khamenei, #Iran’s supreme leader’s son, under their Magnitsky sanctions authorities targeting corruption and human rights abuses. Any assets he has should be frozen. This is quite the read. https://t.co/yhPfkuOpoJ

— Jason Brodsky (@JasonMBrodsky) January 28, 2026
همچنین نوربرت روتگن، نماینده پارلمان آلمان، در ایکس نوشت که قرار گرفتن سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی اتحادیه اروپا «موفقیت بزرگی» خواهد بود.

هیلل نویر، مدیر اجرایی دیدبان سازمان ملل، هم در ایکس نوشت: «بیایید همگی از روبرتا متسولا، رییس پارلمان اروپا، به خاطر رهبری‌اش در وادار کردن اتحادیه اروپا به اینکه فردا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را دقیقاً همانطور که است بنامد: یک سازمان تروریستی، تشکر کنیم.»
مارگوت والستروم، وزیر خارجه سابق سوئد، در ایکس از تغییر موضع فرانسه درباره سپاه پاسداران استقبال کرد و گفت پاریس اکنون خواستار قرار گرفتن سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی اتحادیه اروپا شده است.

او ابراز امیدواری کرد که نشست وزیران امور خارجه کشورهای عضو اتحادیه اروپا به تصمیم نهایی برای تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران منجر شود.

Then France has also finally changed course and wants to designate the IRGC as a terrorist organization. Tomorrow, the EU’s foreign ministers will meet. I hope the decision to finally put the IRGC on the terrorist list will be made.
Remember the link : weapons from Iran to…

— Margot Wallström (@margotwallstrom) January 28, 2026
والستروم تاکید کرد که ارتباط مستقیمی میان جمهوری اسلامی و تداوم جنگ اوکراین وجود دارد و یادآور شد: «سلاح‌هایی که از ایران به روسیه ارسال می‌شود، به طولانی‌تر شدن جنگ در اوکراین دامن می‌زند.»

جیسون برادسکی، رییس شورای سیاست‌گذاری گروه اتحاد علیه ایران هسته‌ای، هم در ایکس از دولت‌های اروپایی خواست تا مجتبی خامنه‌ای، پسر دیکتاتور ایران، را تحت تحریم قرار دهند و نوشت تمام دارایی‌های او باید مسدود شود.
European governments should sanction Mojtaba Khamenei, #Iran’s supreme leader’s son, under their Magnitsky sanctions authorities targeting corruption and human rights abuses. Any assets he has should be frozen. This is quite the read. https://t.co/yhPfkuOpoJ

— Jason Brodsky (@JasonMBrodsky) January 28, 2026
همچنین نوربرت روتگن، نماینده پارلمان آلمان، در ایکس نوشت که قرار گرفتن سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی اتحادیه اروپا «موفقیت بزرگی» خواهد بود.

هیلل نویر، مدیر اجرایی دیدبان سازمان ملل، هم در ایکس نوشت: «بیایید همگی از روبرتا متسولا، رییس پارلمان اروپا، به خاطر رهبری‌اش در وادار کردن اتحادیه اروپا به اینکه فردا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را دقیقاً همانطور که است بنامد: یک سازمان تروریستی، تشکر کنیم.»

Let us all thank Roberta Metsola, President of the European Parliament, for her leadership in getting the EU tomorrow to call the IRGC exactly what it is: a terrorist organization. https://t.co/boaHCcyaon

— Hillel Neuer (@HillelNeuer) January 28, 2026
در سال‌های اخیر و به‌ویژه پس از انقلاب ملی ایرانیان، کنشگران و مخالفان جمهوری اسلامی با اشاره به نقش سپاه در سرکوب معترضان در داخل کشور و همچنین دست داشتن این نهاد در طراحی و اجرای حملات تروریستی در بسیاری از کشورهای جهان، خواستار قرار گرفتن نام سپاه در فهرست گروه‌های تروریستی شده‌اند.

رییس پارلمان اروپا: تروریستی دانستن سپاه پاسداران، فرصت تاریخی و وظیفه‌ اخلاقی اروپا است

روبرتا متسولا، رییس پارلمان اروپا، در پی اعلام حمایت فرانسه و اسپانیا از به رسمیت شناختن سپاه پاسداران از سوی اتحادیه اروپا، اعلام کرد این اقدام، فرصت تاریخی و وظیفه اخلاقی این نهاد است.

متسولا چهارشنبه هشتم بهمن در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «این اقدام صرفا نمادین نیست. اهمیت واقعی دارد.»

او افزود: «اروپا مسئولیت دارد که دست به اقدام بزند. میلیون‌ها ایرانی که زیر سایه‌ سرکوب زندگی می‌کنند، چشم به ما دوخته‌اند تا نشانه‌ای از شفافیت اخلاقی و رهبری ببینند.»
متسولا اضافه کرد:‌ «هزاران انسانی که در خیابان‌ها به قتل رسیده‌اند، شایسته‌ دست‌کم اندکی عدالت‌ هستند. مردم ایران شایسته‌ آزادی‌اند. کسانی که بر آن‌ها ستم می‌کنند، نباید هیچ پناهگاه امنی داشته باشند.»

شورای سردبیری ایران‌اینترنشنال پنجم بهمن در بیانیه‌ای اعلام کرد ابعاد خشونت نیروهای سرکوب در جریان انقلاب ملی فراتر از برآوردهای اولیه بوده و بیش از ۳۶هزار و ۵۰۰ نفر در این سرکوب هدفمند به دستور علی خامنه‌ای، دیکتاتور تهران، کشته‌ شده‌اند.

ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، هم چهارشنبه در ایکس با تاکید بر اینکه نباید مصونیت از مجازات در ایران وجود داشته باشد، نوشت: «سرکوب غیرقابل‌تحملِ قیام مسالمت‌آمیز مردم ایران نباید بدون پاسخ بماند.»

او افزود: «شجاعت بی‌نظیر آنان در برابر خشونتی که کورکورانه بروی آنها فرود آمده است، نباید بی‌ثمر بماند.»

ایرانیان در حال ساختن تاریخ‌اند؛ اروپا باید اقدام کند

گروهی از چهره‌های برجسته حقوق بشر، رسانه و جامعه‌مدنی در مقاله‌ای مشترک که در نسخه اروپایی پولیتیکو منتشر شد، هشدار داده‌اند که اتحادیه اروپا دیگر نمی‌تواند در برابر سرکوب مرگبار اعتراضات در ایران پشت رویه‌های دیپلماتیک پنهان شود و باید دست به اقدام فوری و قاطع بزند.

این مقاله که به قلم شیرین عبادی، نازنین انصاری، نازنین بنیادی، لادن برومند و شهرزاد سمسار-دو بواسون نوشته شده و تاکید می‌کند مردم ایران «در حال ساختن تاریخ‌اند، اما بهای آن را با جان خود می‌پردازند».

نویسندگان با اشاره به گذشت یک ماه از آغاز اعتراضات سراسری، می‌نویسند جامعه جهانی دیگر نمی‌تواند نسبت به آنچه در ایران رخ می‌دهد، ادعای بی‌اطلاعی یا بی‌طرفی داشته باشد. به گفته آنان، ایرانیان از جهان نمی‌خواهند به جای‌شان سخن بگوید، بلکه انتظار دارند جامعه بین‌المللی آن‌ها را توانمند کند تا مبارزه‌ای را که آغاز کرده‌اند به سرانجام برسانند.

در بخش مهمی از این مقاله آمده است که با پیوستن ایتالیا به درخواست‌ها برای تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، اکنون تنها فرانسه و اسپانیا مانع از آن هستند که اتحادیه اروپا به‌طور جمعی این نهاد را در فهرست سازمان‌های تروریستی قرار دهد. به باور نویسندگان، پرسش اصلی برای بروکسل دیگر فراهم بودن شرایط نیست، بلکه اراده سیاسی برای اقدام است.

این مقاله در زمانی به نگارش درآمده بود که خبر تغییر موضع فرانسه و اسپانیا هنوز رسانه‌ای نشده بود. چهارشنبه شب اسپانیا و فرانسه اعلام کردند که موضع پیشین خود را تغییر داده‌اند و از قرار گرفتن سپاه در فهرست تروریستی اتحادیه اروپا حمایت خواهند کرد.

رییس پارلمان اروپا: تروریستی دانستن سپاه پاسداران، فرصت تاریخی و وظیفه‌ اخلاقی اروپا است
رییس پارلمان اروپا: تروریستی دانستن سپاه پاسداران، فرصت تاریخی و وظیفه‌ اخلاقی اروپا است
مقاله، سرکوب اعتراضات را «جنگی یک‌سویه علیه شهروندان غیرمسلح» توصیف می‌کند و از اعدام‌های فراقضایی، ناپدیدسازی‌های قهری، شکنجه، اعترافات اجباری، سانسور گسترده و محروم‌سازی عامدانه به‌عنوان ابزارهای سرکوب نام می‌برد. نویسندگان با استناد به گزارش‌های تحقیقی و منابع داخل ایران هشدار می‌دهند شمار کشته‌شدگان از آغاز اعتراضات در ۲۸ دسامبر ممکن است به بیش از ۳۶ هزار و ۵۰۰ نفر رسیده باشد؛ آماری که به گفته آن‌ها به‌دلیل قطع اینترنت و محدودیت دسترسی، احتمالاً کمتر از واقعیت است.

شورای سردبیری ایران‌اینترنشنال پنجم بهمن در بیانیه‌ای اعلام کرد ابعاد خشونت نیروهای سرکوب در جریان انقلاب ملی فراتر از برآوردهای اولیه بوده و بیش از ۳۶هزار و ۵۰۰ نفر در این سرکوب هدفمند به دستور علی خامنه‌ای، دیکتاتور تهران، کشته‌ شده‌اند.

به نوشته این مقاله مشترک، ابعاد و ماهیت این سرکوب با تعریف «جنایت علیه بشریت» در اساسنامه رم دیوان کیفری بین‌المللی انطباق دارد و بر اساس اصل «مسئولیت حمایت» (R2P) — که اتحادیه اروپا آن را پذیرفته — ایجاد تعهد می‌کند. نویسندگان هشدار می‌دهند در این مرحله، بی‌عملی دیگر به معنای خویشتنداری نیست، بلکه شکست اخلاقی، سیاسی و حقوقی است.

در ادامه، نویسندگان به خطر فوری برای هزاران معترض بازداشت‌شده اشاره می‌کنند که با تهدید اعدام روبه‌رو هستند، به‌ویژه با طرح اتهام «محاربه» از سوی مقام‌های قضایی حکومت ایران. آن‌ها می‌گویند بازداشت‌های خودسرانه و نبود دادرسی عادلانه، مسئولیت جامعه بین‌المللی را بیش از پیش سنگین می‌کند.

فرانسه و اسپانیا هم از تروریستی نامیدن سپاه پاسداران حمایت می‌کنند
مقاله سپس شش مطالبه مشخص از اتحادیه اروپا مطرح می‌کند: تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران، اعمال تحریم‌های اقتصادی هماهنگ و هدفمند، مسدودسازی دارایی‌های رژیم و ناوگان «نفتکش‌های سایه»، تضمین دسترسی آزاد و امن به اینترنت از طریق فناوری‌های ماهواره‌ای، پیگرد قضایی عاملان جنایت‌ها بر اساس اصل صلاحیت جهانی، و آزادی فوری و بی‌قیدوشرط همه زندانیان سیاسی.

نویسندگان در نهایت خواستار تعیین ضرب‌الاجلی روشن برای دسترسی آزاد سازمان‌های مستقل حقوق بشری و بشردوستانه به داخل ایران شده و تاکید می‌کنند در صورت عدم تحقق این شرط، اتحادیه اروپا باید شناسایی دیپلماتیک جمهوری اسلامی را پس بگیرد. به باور آنان، چنین اقدامی پاسخی قانونی به رژیمی است که با حمله نظام‌مند به مردم خود، مشروعیتش را از دست داده است.

در پایان این مقاله تاکید شده است که حمایت از مردم ایران نه مداخله، بلکه اجرای تعهدات حقوقی و سیاسی‌ای است که اتحادیه اروپا پیش‌تر پذیرفته و آنچه اکنون در خطر است، «اعتبار اروپا و پایبندی عملی آن به اصولی است که در بزنگاه‌های تاریخی به آن‌ها استناد می‌کند».

مطالب بیشتر
سی‌ان‌ان: ترامپ در حال بررسی حمله‌ای بزرگ به ایران است؛ مذاکرات به بن‌بست رسیده‌است
۱۳ ساعت پیش

پخش نسخه شنیداری

سی‌ان‌ان: ترامپ در حال بررسی حمله‌ای بزرگ به ایران است؛ مذاکرات به بن‌بست رسیده‌است
به گزارش سی‌ان‌ان، دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری ایالات متحده، پس از آن‌که گفت‌وگوهای مقدماتی میان واشینگتن و تهران درباره محدودسازی برنامه هسته‌ای و تولید موشک‌های بالستیک ایران به نتیجه نرسید، در حال بررسی گزینه یک حمله گسترده و جدید علیه حکومت ایران است.

منابع آگاه به این شبکه خبری گفته‌اند که این تغییر رویکرد، تنها چند هفته پس از آن رخ می‌دهد که ترامپ به‌طور جدی احتمال اقدام نظامی را در واکنش به سرکوب خونین اعتراضات سراسری در ایران بررسی کرده بود.

سی‌ان‌ان می‌نویسد ترامپ روز چهارشنبه در شبکه اجتماعی تروث سوشال خواستار آن شد که ایران برای دستیابی به «توافقی منصفانه و عادلانه ـ بدون سلاح هسته‌ای» پای میز مذاکره بیاید و هشدار داد حمله بعدی آمریکا به ایران «بسیار شدیدتر» از حمله تابستان گذشته خواهد بود؛ حمله‌ای که طی آن، ارتش ایالات متحده سه سایت هسته‌ای ایران را هدف قرار داد.

به گفته منابع مطلع، گزینه‌هایی که اکنون روی میز ترامپ قرار دارد شامل حملات هوایی به رهبران حکومت ایران و مقام‌های امنیتی مسئول کشتار معترضان، همچنین حمله به تاسیسات هسته‌ای و نهادهای دولتی جمهوری اسلامی است. با این حال، منابع تاکید کرده‌اند که ترامپ هنوز تصمیم نهایی نگرفته، اما با استقرار یک ناوگروه ضربتی جدید آمریکا در منطقه، دامنه گزینه‌های نظامی خود را گسترده‌تر از هفته‌های گذشته می‌داند.
بر اساس این گزارش، ناوگروه ضربتی ناو هواپیمابر «یواس‌اس آبراهام لینکلن» روز دوشنبه وارد اقیانوس هند شده و در حال نزدیک‌شدن به ایران است؛ حضوری که می‌تواند هم برای اجرای حملات احتمالی و هم برای محافظت از متحدان منطقه‌ای آمریکا در برابر واکنش احتمالی حکومت ایران به کار گرفته شود.

سی‌ان‌ان گزارش داده است که اوایل این ماه میلادی، آمریکا و ایران از طریق تبادل پیام‌هایی غیرمستقیم ـ از جمله با میانجی‌گری دیپلمات‌های عمان و تماس‌هایی میان استیو ویتکاف، نماینده ویژه ترامپ، و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه حکومت ایران ـ درباره امکان برگزاری دیداری برای جلوگیری از اقدام نظامی آمریکا گفت‌وگو کرده بودند. با این حال، به گفته منابع، بحث کوتاهی درباره دیدار حضوری هرگز به نتیجه نرسید و با تشدید تهدیدهای نظامی ترامپ، هیچ مذاکره مستقیم و جدی‌ای میان دو کشور شکل نگرفته است.

به نوشته سی‌ان‌ان، مشخص نیست چرا ترامپ بار دیگر تمرکز خود را بر برنامه هسته‌ای ایران گذاشته است؛ برنامه‌ای که او تابستان گذشته مدعی شده بود در پی حملات آمریکا «به‌طور کامل نابود شده است». با این حال، ارزیابی‌های اطلاعاتی اخیر آمریکا نشان می‌دهد ایران در حال بازسازی تاسیسات هسته‌ای خود در عمق بیشتری زیر زمین است و همچنان در برابر فشارها برای توقف غنی‌سازی اورانیوم مقاومت می‌کند. همچنین جمهوری اسلامی بازرسی تاسیسات هسته‌ای خود توسط نهاد ناظر هسته‌ای سازمان ملل را ممنوع کرده است.

رییس پارلمان اروپا: تروریستی دانستن سپاه پاسداران، فرصت تاریخی و وظیفه‌ اخلاقی اروپا است
رییس پارلمان اروپا: تروریستی دانستن سپاه پاسداران، فرصت تاریخی و وظیفه‌ اخلاقی اروپا است
در کنار تهدیدهای نظامی، آمریکا پیش‌شرط‌هایی را نیز برای هرگونه دیدار با مقام‌های ایرانی مطرح کرده است؛ از جمله پایان دائمی غنی‌سازی اورانیوم، اعمال محدودیت‌های جدید بر برنامه موشک‌های بالستیک و توقف کامل حمایت حکومت ایران از نیروهای نیابتی در منطقه. به گفته منابع، بزرگ‌ترین مانع در این مسیر، درخواست آمریکا برای محدودسازی برد موشک‌های بالستیک ایران است؛ موضوعی که برای اسرائیل اهمیت حیاتی دارد. جمهوری اسلامی با این خواسته مخالفت کرده و اعلام کرده تنها درباره برنامه هسته‌ای گفت‌وگو خواهد کرد؛ پاسخی که به گفته منابع، آمریکا به آن واکنشی نشان نداده و دو طرف را در بن‌بست قرار داده است.
سی‌ان‌ان همچنین گزارش داده است که در حالی‌ که واشینگتن همچنان به‌طور رسمی اعلام می‌کند آماده تعامل با تهران است، هم‌زمان خود را برای سناریوی نظامی آماده می‌کند. ارتش آمریکا در حال انتقال سامانه‌های پدافند هوایی، از جمله آتشبارهای اضافی پاتریوت، به منطقه است و برنامه‌هایی نیز برای استقرار سامانه‌های دفاع موشکی «تاد» در دست دارد. علاوه بر این، نیروی هوایی آمریکا قرار است رزمایش چندروزه‌ای در خاورمیانه برگزار کند تا آمادگی عملیاتی خود را در شرایط دشوار به نمایش بگذارد.

در سوی مقابل، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه حکومت ایران، روز چهارشنبه هشدار داد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی آماده پاسخ «فوری و قدرتمند» به هرگونه تجاوز به خاک، حریم هوایی یا آب‌های ایران هستند. وزارت خارجه جمهوری اسلامی اعلام کرده این موضع‌گیری در واکنش به تهدیدهای اخیر ترامپ بیان شده است.

پولیتیکو: نظرسنجی تازه حکایت از حمایت «ماگا» از حمله ایالات متحده به ایران دارد
پولیتیکو: نظرسنجی تازه حکایت از حمایت «ماگا» از حمله ایالات متحده به ایران دارد
سی‌ان‌ان در ادامه با استناد به گزارش‌های اطلاعاتی آمریکا می‌نویسد اگرچه جمهوری اسلامی پس از حملات آمریکا و اسرائیل به تاسیسات هسته‌ای و نیروهای نیابتی‌اش و همچنین اعتراضات گسترده اخیر، در یکی از ضعیف‌ترین موقعیت‌های تاریخی خود قرار دارد، اما وارد آوردن «ضربه‌ای قاطع» که به فروپاشی رژیم بینجامد، تضمین‌شده نیست. ترامپ و برخی مقام‌های ارشد دولت او از جمله مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، گفته‌اند حکومت ایران اکنون «ضعیف‌تر از همیشه» است، اما هم‌زمان اذعان کرده‌اند که هیچ‌کس نمی‌داند در صورت کنار رفتن علی خامنه‌ای چه کسی قدرت را در دست خواهد گرفت.

این گزارش می‌افزاید که برخلاف مورد ونزوئلا، که پیش از اقدام آمریکا گفت‌وگوهایی برای ایجاد یک ساختار انتقالی انجام شده بود، چنین زمینه‌ای در مورد ایران وجود ندارد. افزون بر این، برخی متحدان کلیدی آمریکا از جمله عربستان سعودی و امارات متحده عربی اعلام کرده‌اند اجازه استفاده از حریم هوایی و خاک خود را برای عملیات نظامی علیه ایران نخواهند داد؛ موضعی که بازتاب نگرانی‌های عمیق منطقه‌ای از پیامدهای یک درگیری گسترده است.

سی‌ان‌ان در پایان می‌نویسد هدف قرار دادن رهبر جمهوری اسلامی نیز با چالش‌های جدی روبه‌روست. مقام‌های اسرائیلی پس از درگیری ماه خرداد میان ایران و اسرائیل اذعان کرده‌اند که با وجود ضربات سنگین اولیه، امکان شناسایی و هدف‌گیری علی خامنه‌ای فراهم نشده بود؛ موضوعی که پیچیدگی هرگونه سناریوی نظامی علیه جمهوری اسلامی ایران را برجسته‌تر می‌کند.



اتحادیه اروپا ۲۱ مقام و نهاد جمهوری اسلامی را به دلیل سرکوب اعتراضات در ایران تحریم کرد

اتحادیه اروپا در تازه‌ترین بسته تحریمی خود علیه جمهوری اسلامی در واکنش به سرکوب و کشتار معترضان در ایران، ۱۵ مقام حکومتی و امنیتی و شش نهاد را به دلیل «نقض جدی حقوق بشر» تحریم کرد

وزیر کشور، دادستان کل، رییس پلیس امنیت، فرمانده قرارگاه خاتم‌الانبیاء، فرمانده تیپ ویژه صابرین سپاه، رییس ستاد امر به معروف تهران، فرماندهان سپاه ایلام، ازنا و کهگیلویه، فرمانده انتظامی مرودشت و قاضی ایمان افشاری از تحریم‌شدگانند

اتحادیه اروپا اعلام کرد روند قرار دادن نام سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی را دنبال می‌کند

میرحسین موسوی در بیانیه‌ای سرکوب و کشتار معترضان را «برگی سیاه» در تاریخ ایران توصیف کرد و نوشت تفنگتان را زمین بگذارید و از قدرت کناره بگیرید تا ملت، خود این سرزمین را به آزادی و آبادی برساند

وزیر خارجه فرانسه با حمایت از قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست گروه‌های تروریستی گفت نباید برای «جنایت‌های ارتکاب‌یافته» مصونیت وجود داشته باشد

Wednesday, 28 January 2026

در بازار قدیم رشت چه گذشت؟ «ساعت‌ها بوی جسد سوخته می‌آمد»

فرن تقی‌زاده، بی‌بی‌سی - ندا سانیچ، روزنامه‌نگار
۴ بهمن ۱۴۰۴ - ۲۴ ژانویه ۲۰۲۶
بر اساس روایت‌ها و تصاویری که فعلا منتشر شده، شهر رشت، مرکز استان گیلان، در شمال ایران، در شب‌های ۱۸ و ۱۹ دی ماه ۱۴۰۴، شاهد یکی از«خونین‌ترین» سرکوب‌ها در تاریخ معاصر خود بوده است. در این دو شب بخش‌هایی از بازار قدیم شهر و بعضی از بانک‌ها آتش گرفته و شمار بسیار زیادی کشته‌ شدند.

شاهدان، از جمله کسانی که با وجود خطرات جدی از داخل کشور اطلاعاتی را به بیرون منتقل کرده‌اند و کسانی که از ایران خارج شده‌اند، می‌گویند برای درک ابعاد کامل و دقیق آنچه رخ داده باید منتظر انتشار فیلم‌ها و اسناد بیشتری بود؛ چرا که به گفته آن‌ها، وقایع به‌گونه‌ای بوده که «پیش از این سابقه نداشته» و توصیف آن با کلمات ممکن نیست. بی‌بی‌سی فارسی در این‌باره با چهار شاهد گفت‌وگو کرده است. یکی از آن‌ها در جریان آتش‌سوزی بازار قدیم گرفتار شده و به‌سختی توانسته فرار کند.

این گزارش جزئیاتی دارد که ممکن است دردناک و آزاردهنده باشد.
تصاویری از اعتراضات روز چهارشنبه ۱۷ دی ۱۴۰۴ در رشتمنبع تصویر،UGC
توضیح تصویر،تصویری که از اعتراضات روز چهارشنبه ۱۷ دی ۱۴۰۴ در رشت منتشر شد. معترضان با شعار «نترسید نترسید، ما همه با هم هستیم» در میدان شهرداری رشت راهپیمایی کردند
پنجشنبه عصر چه اتفاقی افتاد؟
بر اساس گزارش‌ها، پنج‌شنبه ۱۸ دی، در دوازدهمین روز اعتراضات، جمعیت بزرگی از رشت و شهرهای اطراف به خیابان‌ها آمدند. هم‌زمان با تاریک شدن هوا، بر شمار معترضان اضافه می‌شد. در میان جمعیت جوان‌ها و خانواده‌ها هم دیده می‌شدند. پیش از قطع اینترنت، ویدیوهایی منتشر شد که نشان می‌داد سیل جمعیت از اطراف حوض آبی میدان شهرداری عبور می‌کنند و شعار می‌دهند.

میدان شهرداری، اصلی‌ترین میدان شهر و منطقه‌ای‌ تاریخی و سنگفرش است که تجمعات و بیشتر جشن‌های عمومی در نوروز و مناسبت‌های دیگر آنجا برگزار می‌شود. به گفته شاهدان در این اعتراضات هم، مردم از شهرها و روستاهای اطراف در این میدان جمع شده بودند. عصر پنج‌شنبه سبزه میدان و خیابان معلم در مجاورت میدان شهرداری شلوغ‌تر از همیشه گزارش شد. شاهزاده رضا پهلوی پیش‌تر برای سردادن شعار در ساعت هشت شب این روز فراخوان داده بود
هم‌زمان، اعتراض‌ها و آتش‌سوزی‌هایی در نقاط دیگر شهر هم گزارش شده بود. اما عمده جمعیت در میدان اصلی شهر جمع شده بودند.

شاهدان از پارک کردن ماشین‌ها، و عمدتا ماشین‌های بدون آرم و مشخصات، در اطراف میدان شهرداری گزارش داده‌اند. به گفته آن‌‌ها افرادی با لباس‌های یک‌شکل و ماسک بر صورت در میان مردم بودند. اما نمی‌شد تشخیص داد وابسته به حکومت‌اند یا نه.

جمعیت مشغول شعار دادن بودند که صدای گلوله در میدان شهرداری پیچید. شلیک‌ها باعث هراس مردم و هجوم‌شان به طرف بازار شد. به گفته شاهدان میدان شهرداری به شکلی است که بسیاری به‌ناچار به سمت بازار فرار کردند.
در بازار چه شد؟
بازار قدیمی رشت مجموعه‌ای از کوچه‌های باریک و لایه‌لایه است که هم جای خوبی برای پنهان شدن است، هم ممکن است به تله‌ای خطرناک تبدیل شود. حدود ساعت هشت شب، شروع آتش، معترضان فراری را غافلگیر کرد.

درباره این‌که بازار چگونه آتش گرفت، روایت‌ها متفاوت و گاه متناقض است. اما شاهدان تقریبا همه بر یک نکته اتفاق نظر دارند که معترضان دو راه چاره بیشتر نداشتند: در بازار بمانند، که احتمال آتش گرفتن و خفه شدن با دود بود؛ یا از بازار به طرف خیابان شریعتی فرار کنند. خیابان شریعتی از طرف دیگر به میدان شهرداری منتهی می‌شود.

یکی از اهالی رشت، که با دردسر از ایران خارج شده، می‌گوید مردم به طرف خیابان شریعتی هجوم بردند اما با شلیک و رگبار گلوله ماموران امنیتی روبه‌‌رو شدند که اطراف بازار منتظر بودند. به گفته یکی از شاهدان، بیرون بازار در خیابان شریعتی جنازه‌ها روی هم افتاده بودند.

زنی که خودش در بازار بوده و در آتش‌سوزی گرفتار شده، ماجرا را این‌گونه برای خواهرش توضیح داده است: «در بازار چند جا آتش گرفته بود. مردم در آتش گیر افتاده بودند. عده‌ای در آتش سوختند و ساعت‌ها در چند کوچه آن‌طرف‌تر بوی جسد سوخته می‌آمد.»

این زن، که بافت بازار و کوچه‌های آن را خوب می‌شناسد، تاکید می‌کند که «وقت خروج مردم از بازار، ماموران به روی آنها شلیک نمی‌کردند، بلکه آن‌ها را به‌رگبار بستند.»

یکی دیگر از شاهدان تعریف می‌کند که چگونه ماموران مردم را در خروجی تختی و خیابان شریعتی به رگبار بستند: «از دور صدای شلیک می‌شنیدیم. خیلی بچه زیر ۱۸ سال کشته شدند، ۸، ۹، ۱۲ ساله ... .»

به گفته یکی از شاهدان، بازاریان به روال گذشته کرکره‌ها را نیمه‌باز گذاشته بودند که بتوانند مردم را پناه بدهند. او که دوستانش در بازار کار می‌کنند می‌گوید: «ما می‌دانستیم که وقتی شلوغ شد یا مثلا گاز اشک‌آور زدند، برویم مغازه فلانی. اما تصور نمی‌کردیم که بازار را آتش بزنند و راه‌ها را ببندند.»

شاهد دیگر می‌گوید افرادی که در بازار گیر کرده بودند با دستانی که به حالت تسلیم بالا گرفته بودند به سمت خروجی‌های بازار و نیروهای امنیتی رفتند اما نیرو‌های امنیتی آن‌ها را به رگبار بستند
بازار چگونه آتش گرفت؟
گزارش‌های تلویزیون ایران و مقام‌های رسمی درباره رشت از لحظه آتش گرفتن بازار شروع می‌شود و به قبل از آن پرداخته نشده است. ادعاهای حکومت ایران این است که معترضان یا به گفته آنها «اغتشاشگران» به عمد بازار را آتش زدند. اما شاهدان این را منطقی نمی‌دانند که معترضان بازار را آتش بزنند و بعد به طرف آن فرار کنند.

بر اساس گزارش‌ها، بازار قدیمی رشت پنجشنبه ۱۸ دی بین ساعت هشت تا ۹ شب آتش گرفت.

یک شاهد می‌گوید که نیروهای امنیتی لباس‌شخصی که لابه‌لای معترضان بودند و به گفته او «به‌دلیل پوشش‌های هماهنگ و رفتار مشابه»، پس از مدتی قابل تشخیص شده بودند، «خودشان آتش بازار را در چند نقطه روشن کردند» و بازار هم که مجموعه‌ای از ساختمان‌های چوبی و قدیمی به هم پیوسته است، به‌سرعت سوخت. به گفته او «آتش‌نشانی دیر آمد و سرای ملک پشت مسجد هم آتش گرفت. و راسته کتابفروشی کامل سوخت. یا بانک ملت سر خیابان تختی طوری سوخت که به زغال تبدیل شد.»

در یکی از گزارش‌های تلویزیون ایران، گزارشگر با رئیس آتش‌نشانی رشت صحبت می‌کند که می‌گوید: «جلو ماشین‌های ما را گرفتند و حتی بعضی‌ها را از ماشین کشیدند پایین. من متوجه نمی‌شوم که چرا جلو ماشین‌های ما را گرفتند؟»

رئیس آتش‌نشانی در این گزارش توضیح نمی‌دهد که چه کسانی جلو ماشین‌های آتش‌نشانی را گرفتند.

بسیاری از بازاریان، از جمله فروشندگان طلا، در روزهای قبل اعتصاب کرده بودند. یکی از شاهدان که دوستانش در بازار مغازه دارند، می‌گوید که حکومت از بازاریان، مخصوصا از فروشندگان طلا، خواسته بود تا مغازه‌هایشان را باز کنند. اما آن‌ها خودشان هم معترض بودند و در تظاهرات‌ها شرکت می‌‌کردند. این شاهد می‌گوید طلافروش‌ها به دلیل نوسان قیمت ارز نمی‌توانستند کار کنند.

در مجموع هم در گزارش صدا و سیما و هم گزارش شاهدان آمده است که بین ۲۸۰ تا ۳۰۰ مغازه در آتش سوخته است. مغازه‌داران می‌گویند انبارهایشان پر از اجناسی بود که برای عید خریده بودند و هر کدام میلیاردها تومان ضرر دیده‌اند.
در این تصویر که سایت نیم‌رخ گیلان منتشر کرده، آثار سوختگی روی نمای مسجد حجتیه رشت دیده می‌شود و داخل آن کاملا آسیب دیده است. مسجد حاج مجتهد هم در جریان آتش‌سوزی پنجشنبه آتش گرفته است
مسجد را چه کسانی آتش زدند؟
در رویدادهای شب پنج‌شنبه ۱۸ دی مسجد چسبیده به بازار، به نام مسجد حاج مجتهد رشت، که در خیابان شریعتی و کنار راسته میخ‌فروشان است، در آتش سوخت، به حدی که فقط بخشی از نمای بیرونی آن باقی مانده است. در یکی از گزارش‌های تلویزیون ایران، که ظاهرا ساعت ۲ بامداد جمعه ضبط شده، یک آتش‌نشان می‌گوید: «این همه قرآن در مسجد بوده و سوخته است، آنها می‌توانند جواب خدا را بدهند؟»

اما شاهدان این اتهام را که معترضان مسجد را آتش زدند، رد می‌کنند و می‌گویند آتش از طرف دیگر بازار شروع شد و به مسجد سرایت کرد. یکی از اهالی رشت که در تظاهرات بوده، تاکید دارد که ماموران امنیتی «برای ایجاد تفرقه می‌گویند معترضان مسجد را آتش زدند. در حالی که میان معترضان آدم‌های مذهبی و زنان چادری هم بودند.»

به گفته این شاهد، تاخیر ماموران آتش‌نشانی باعث سرایت آتش به مسجد شد: «مامورها خیابان میدان صیقلان، خیابان تختی و تقاطع بیستون و معلم به طرف سبزه میدان را بسته بودند. برای همین آتش‌نشانی دیر آمد. می‌خواستند اعتصاب مغازه‌داران را تلافی کنند.»

یکی از شاهدان می‌گوید بیشتر نیروهای آتش‌نشانی برای حفاظت از دفتر امام جمعه رشت، مصلا، باشگاه خبرنگاران و صدا و سیما، کنسولگری روسیه، ساختمان دادگستری و چند مکان دیگر بسیج شده بودند.

یکی از مسئولان آتش‌نشانی رشت در گفت‌وگویی تلویزیونی اعلام کرده است که از ساعت ۱۹:۳۰، شهر در حدود ۲۰ نقطه دچار آتش‌سوزی بوده؛ ۹۰ دستگاه و حدود ۳۰۰ مامور آتش‌نشانی در سطح شهر درگیر عملیات بوده‌اند و در زمان پخش این گزارش در ساعت ۲ بامداد، عملیات مهار آتش همچنان در پنج نقطه دیگر ادامه داشته است
جمعه چه اتفاقی افتاد؟
به گفته شاهدان، صبح جمعه ۱۹ دی ماه، مردمی که اینترنت‌ و تلفن‌شان قطع بود، ناگهان با شهری بدون ماموران امنیتی مواجه شدند که بعضی از مغازه‌ها و بانک‌های آن سوخته بود.

بر اساس صحبت‌های شاهدان، مردمی که با این وضعیت روبه‌رو شدند، تصور کردند «شهر به دست‌شان افتاده» و خانواده‌ها، از پیر و جوان، شروع به بوق زدن و پخش شیرینی و گل کردند. ارتباطات کاملا قطع بود و اهالی رشت تصور می‌کردند شهرهای دیگر هم از دست حکومت خارج شده است.

اما این تصور پیروزی و شادی زیاد دوام نداشت. بر اساس گزارش شاهدان و روایت‌های مشابه که در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها منتشر شده، جمعه‌شب، رشت شاهد «خونین‌ترین کشتار معترضان در تاریخ معاصرش» بود. به گفته یکی از شاهدان، تنها بعد از انتشار تصاویر و مشخص شدن جزئیات، ابعاد این واقعه مشخص خواهد شد.

به گفته این فرد، جمعه‌شب ناگهان برق را قطع کردند و حمله به مردم شروع شد.

این فرد که می‌گوید از نزدیک شاهد کشتن معترضان بوده، بر اساس مشاهدات شخصی‌اش، از جمله رنگ سبز لباس نیروهایی که دیده، گمان می‌کند که نیروهایی از ارتش هم در بین ماموران حضور داشته‌اند: «ظاهرا پنج‌شنبه نیرو کم آورده بودند. اما جمعه بازگشتند و همه را تیرباران کردند. نیروهای زمینی ارتش هم در بین‌شان دیده می‌شد. تا گلو مسلح بودند. بعضی نارنجک به خودشان بسته بودند، سلاح خودکار، کلاشنیکوف و ژ۳ داشتند. سه نفر ترک موتور می‌نشستند و هر کس را می‌دیدند می‌زدند. در خیابان معلم همه را تیرباران کردند. در کوچه پس‌کوچه‌ها دنبال آدم‌ها می‌رفتند و آن‌ها را می‌کشتند.»

او می‌گوید که لهجه دیگری جز رشتی، از مردان نقاب‌دار که شلیک می‌کردند و تویوتای سفید داشتند، نشنیده است.
ایران‌وایر روز دوم بهمن ویدیویی مربوط به تاریخ ۲۲ دی‌۱۴۰۴ از باغ رضوان رشت منتشر کرد. در توضیح ویدیو آمده است که انتقال پیکر کشته‌‌های اعتراضات با کانتینر را نشان می‌دهد. به گفته بعضی از شهروندان، هویت شماری از اجساد همچنان نامعلوم است و فضای امنیتی شدیدی بر شهر حاکم شده است
چند نفر کشته یا زخمی شدند؟
درباره عده دقیق کشته‌شد‌ه‌ها در استان گیلان و شهر رشت، چیز دقیقی نمی‌دانیم. فقط اعدادی پراکنده از منابع بیمارستانی منتشر شده است. یکی از شاهدان که در باغ رضوان بوده، می‌گوید اجساد را با کامیون می‌آوردند در حالی که «لخت روی هم انداخته شده بودند و همه هم خونین.»

نهادهای حقوق بشری تخمین می‌زنند که هزاران نفر از زمان شروع اعتراضات دی ۱۴۰۴ در ایران کشته و زخمی شده‌ باشند. خبرگزاری فعالان حقوق بشر (هرانا) تا روز ۳ بهمن، کشته‌شدن ۴۷۴۳ معترض را تایید کرده و گفته در حال بررسی ۱۲۹۰۴ مورد جان‌باخته دیگر است. نهادهای حقوق بشری هشدار می‌دهند که ممکن است آمارهای قطعی چند برابر رقمی که تاکنون تایید شده، باشد.

روز اول بهمن، شورای امنیت کشور، اعلام کرد که در اعتراضات روزهای هجدهم و نوزدهم دی‌، در مجموع ۳۱۱۷ نفر کشته شدند.

یک شاهد که قبرستان باغ رضوان را دیده بر این باور است که شمار کشته‌ها بسیار بیشتر از آن چیزی است که اعلام شده است. بیشتر قربانیان در استان گیلان مربوط به سرکوب معترضان در جمعه‌شب است.

به گفته یک شاهد، مردم بعضی از کشته‌شدگان را با خودشان می‌بردند چون نمی‌خواستند مجبور شوند برای آن‌ها «پول تیر» بدهند. برخی از اجساد و زخمی‌ها به بیمارستان پورسینای رشت منتقل شدند و عمده کشته‌شده‌ها را به باغ رضوان بردند.

بر اساس یک گزارش موثق که بی‌بی‌سی دریافت کرده، تنها در یک مورد، در جمعه شب، ۷۰ جسد به بیمارستان پورسینای رشت منتقل شدند؛ اما سردخانه دیگر ظرفیت نداشته و مجبور شده‌اند اجساد را به جای دیگری منتقل کنند.

شاهدان زیادی گزارش داده‌اند که ماموران امنیتی برای تحویل دادن هر جنازه، بر مبنای تعداد تیرهای شلیک شده به فرد، بین ۳۰۰ میلیون تا یک میلیارد تومان از آنها پول می‌گرفتند.

یکی از شاهدان که پسر دوستش کشته شده می‌گوید: «گفتند ۸۰۰ میلیون تومان بدهید یا امضا کنید که فرزندتان بسیجی بوده و مامور اسرائیل از پشت به او تیر زده است.»

«یک نفر را که بچه‌اش کشته شده، آن‌قدر نگه داشتند تا همه جنازه‌ها را یکی‌یکی ببیند و بچه‌اش را پیدا کند. فکر کنید چه شکنجه‌ای را تحمل کرده است! وقتی که بچه‌اش را پیدا کرده به او گفته‌اند 'بیا این … کثافت لجن را که بزرگ کردی و در جامعه انداختی ببر'. با این لحن تحقیرآمیز قصدشان شکنجه بوده است.»

او از کسانی می‌گوید که پول تحویل گرفتن پیکر فرزندشان را نداشته‌اند.

چندین شاهد می‌گویند عده‌ای کشته‌شده‌هایشان را «بدون جواز دفن در خانه یا جاهای دیگر» دفن کرده‌اند.
وضعیت شهر و مردم چطور است؟
به گفته شاهدان عینی، فردای کشتار جمعه، مغازه‌ها از ساعت شش و هفت عصر ‌بستند و مردم در خیابان رفت و آمد نمی‌کردند. آنها شهر را در روز شنبه، «شهر ارواح» با «ساختمان‌های سوخته و دود گرفته» توصیف کردند.

یکی از شاهدان گفته ماموران به خانه‌های مردم ریختند تا افراد را بازداشت کنند. او از تلاش ماموران برای بازداشت فرزند یکی از آشنایانش روایت کرده که «خوشبختانه خانه نبوده» اما ماموران در و وسایل دیگر را شکسته و به خانه خسارت وارد کرده‌اند.

با وجود تلاش‌ رسانه‌ها و شهروندان خارج از ایران برای اطلاع از آنچه در ایران گذشته، ابعاد واقعی این رویدادها هنوز مشخص نیست.

ایران در حال حاضر شدیدترین و طولانی‌ترین قطعی اینترنت در تاریخ را تجربه می‌کند.

هم‌زمان حکومت ایران روایت خود را در رسانه‌های داخلی و تلویزیون تکرار می‌کند. این روایت در اغلب اعتراضات سراسری دیگر هم شنیده شده و تقریبا متن آن مشترک است: اینکه معترضان «اغتشاشگر» یا «نفوذی» و «عامل بیگانه» هستند و آنها مسئول خسارتی هستند که به اموال عمومی از جمله مسجد، بانک و بازار وارد شده است.

در همین چارچوب، مقام‌ها و رسانه‌های حکومتی در مواردی، از جمله درباره کشته‌شدن کودکان و برخی شهروندان، بدون ارائه شواهد مستقل، این مرگ‌ها را به «تروریست‌های مسلح» نسبت داده‌اند؛ ادعایی که شماری از شاهدان عینی آن را رد می‌کنند و می‌گویند این افراد در جریان سرکوب اعتراضات و بر اثر شلیک نیروهای امنیتی جان باخته‌اند.

نهادها و سازمان‌های حقوق بشری و بعضی از چهره‌های سرشناس، خواستار تشکیل کمیته‌های حقیقت‌یاب مستقل شده‌اند تا ابعاد آنچه در این دو شب در ایران گذشت مشخص شود.

روایت افرادی از داخل یا خارج از ایران، و همچنین تصاویر محدود منتشر شده از داخل کشور، حاکی از سطحی از خشونت است که به گفته شاهدان، فراتر از تجربه‌های پیشین آنهاست. این شاهدان می‌گویند در توصیف آنچه در این دو شب رخ داده ناتوان هستند و تنها انتشار فیلم‌ها و اسناد بیشتر می‌تواند ابعاد وقایعی را روشن کند که از آن به عنوان «کشتار بی‌رحمانه‌ای» یاد می‌کنند که «شهری سوخته، دودگرفته و غم‌زده برجا گذاشته است».